donatieknop english

Op woensdagavond 2 november as. behandelt de Tweede Kamer een controversieel wetsvoorstel waardoor de reisbewegingen van iedere automobilist 4 weken in een politiedatabank zullen belanden. Indien beide Kamers dit wetsvoorstel aannemen zal Privacy First dit door de rechter ongedaan laten maken.

Massale privacyschending

Vast beleid van Privacy First is om massale privacyschendingen bij de rechter aan te vechten en onrechtmatig te laten verklaren. Privacy First deed dit de laatste jaren reeds met succes bij de centrale opslag van ieders vingerafdrukken onder de Paspoortwet en de opslag van ieders communicatiegegevens onder de Wet Bewaarplicht Telecommunicatie. Een actueel, vergelijkbaar wetsvoorstel dat zich bij uitstek voor een dergelijke megazaak leent is het huidige wetsvoorstel 33542 van minister Van der Steur inzake Automatic Number Plate Recognition (automatische nummerplaatherkenning, ANPR). Onder dit wetsvoorstel zullen de kentekens van alle auto's in Nederland (oftewel ieders reisbewegingen) door middel van cameratoezicht vier weken in politiedatabanken worden opgeslagen voor opsporing en vervolging. Iedere automobilist wordt hierdoor een potentiële verdachte. Dit is totaal niet noodzakelijk, volstrekt disproportioneel en bovendien ineffectief. Het wetsvoorstel is daarom in strijd met het recht op privacy en daarmee onrechtmatig.

Oud wetsvoorstel

Het huidige ANPR-wetsvoorstel werd reeds in februari 2013 bij de Tweede Kamer ingediend door voormalig minister Opstelten. Voorheen was ook minister van Justitie Hirsch Ballin al in 2010 van plan om een vergelijkbaar voorstel in te dienen met een bewaartermijn van 10 dagen. Vervolgens verklaarde de Tweede Kamer dit voorstel echter controversieel. De ministers Opstelten en Van der Steur deden er daarna met hun huidige wetsvoorstel echter alsnog drie scheppen bovenop. Wegens privacyzorgen lag de parlementaire behandeling van dit wetsvoorstel vervolgens enkele jaren stil, maar lijkt nu alsnog te worden gereactiveerd en zelfs te worden versterkt door een verzesvoudiging van de voorgestelde bewaartermijn door VVD en PvdA.

Data hooiberg

Volgens de huidige regels dienen de ANPR-gegevens van onschuldige burgers binnen 24 uur te worden gewist; in de optiek van de Autoriteit Persoonsgegevens dienen alle kentekens die niet verdacht zijn (zogenaamde “no-hits”) zelfs direct uit de databases te worden verwijderd. Minister Van der Steur gaat hier dus lijnrecht tegenin door ook de kentekens van niet-verdachte burgers vier weken te willen opslaan. VVD en PvdA willen deze bewaartermijn zelfs verhogen naar 6 maanden. Een dergelijke data-hooiberg vormt bij voorbaat een flagrante schending van het recht op privacy van iedere automobilist. Eventueel rechterlijk toezicht op het gebruik hiervan doet hier niets aan af.

VN Mensenrechtenraad

De afgelopen jaren heeft Privacy First dit standpunt reeds diverse malen duidelijk kenbaar gemaakt aan zowel de Tweede Kamer (vaste commissie voor Veiligheid en Justitie) als geheel als aan relevante Kamerleden persoonlijk. Privacy First heeft dit eveneens gedaan in persoonlijke meetings met minister Opstelten (juli 2013) en minister Van der Steur (juli 2014, destijds nog VVD-Kamerlid). Tevens heeft Privacy First e.e.a. onlangs aangekaart bij de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties. In mei 2017 zal de Nederlandse regering zich hierover in Genève dienen te verantwoorden.

Rechtszaak

Indien de Tweede en Eerste Kamer het huidige ANPR-wetsvoorstel zullen aannemen zal Privacy First (in brede coalitie met andere maatschappelijke organisaties) de Nederlandse Staat direct dagvaarden en de wet buiten werking laten stellen wegens strijd met het recht op privacy. Indien nodig zullen Privacy First en mede-eisers hiertoe doorprocederen tot aan het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Gezien de Europese en Nederlandse jurisprudentie terzake acht Privacy First de kans op een succesvolle rechtsgang buitengewoon hoog.

Update 1 november 2016: de PvdA lijkt haar eerdere steun voor verlenging van de bewaartermijn naar 6 maanden inmiddels te hebben ingetrokken, getuige het feit dat het huidige amendement alleen nog door VVD wordt ingediend.

Update 2 november 2016: vanochtend was Privacy First live in de uitzending op Radio 1; klik HIER voor het hele interview.

Update 3 november 2016: gisteravond vond in de Tweede Kamer het debat over het wetsvoorstel plaats, klik HIER om het hele debat te bekijken en HIER voor het verslag. VVD, PvdA, CDA en PVV lijken voor het wetsvoorstel te gaan stemmen. GroenLinks, D66 en SP zijn tegen. "Met D66 vreest GroenLinks dat artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens in het gedrang komt. Het heeft er alle schijn van dat Privacy First nog weleens een heel stevige zaak in handen kan hebben bij de rechter, die te vergelijken valt met de nietigverklaring van de richtlijn dataretentie en de Wet bewaarplicht telecommunicatiegegevens", aldus Kamerlid Liesbeth van Tongeren (GroenLinks) tijdens het debat met minister Van der Steur. De stemming over het wetsvoorstel zal plaatsvinden op dinsdag 8 november as. Vervolgens is de Eerste Kamer aan zet.

Update 8 november 2016: vandaag heeft de Tweede Kamer het wetsvoorstel met een bewaartermijn van 4 weken aangenomen. VVD, PvdA, CDA, PVV, 50Plus en SGP stemden voor. D66, SP, GroenLinks, Partij voor de Dieren en ChristenUnie stemden tegen. Het voorstel van de VVD voor verlenging van de bewaartermijn naar 6 maanden werd verworpen. Lees ook de analyse door PrivacyBarometer. Volgende halte: Eerste Kamer, hopelijk tevens het eindstation. Zo niet, dan volgt een prachtige rechtszaak.

Gepubliceerd in Rechtszaken

"Worstelen met nieuw systeem

Twintig minuten aan de telefoon om een auto aan te melden, ondernemers die noodgedwongen naar hun winkel lopen. Negen maanden nadat Delft overschakelde op digitaal parkeren staan nog lang niet alle Delftenaren te juichen. Ook vinden inwoners het nog ongemakkelijk dat de gemeente zoveel persoonlijke gegevens opslaat.
(...)
Tegelijkertijd zijn echter ook de parkeerinkomsten die de gemeente ontvangt teruggelopen, mede doordat het nieuwe systeem in het begin flink werd geplaagd door technische storingen. Die storingen zijn ondertussen verholpen, laat de gemeente in reactie weten. Wel waarschuwt de gemeente dat de internetverbinding soms trager is op piekmomenten, wat het aanmelden van auto's soms bemoeilijkt.

Te weinig parkeeruren voor bezoekers en het gedoe om steeds nieuwe klanten aan en af te melden zijn minpunten die Delftse ondernemers het vaakst noemen. (...)

Ook zijn er ondernemers die op eigen creatieve wijze omspringen met het aantal toebedeelde parkeeruren. Bob Junius (48), eigenaar van snackbar De Snek aan de Bieslandsekade, weet wel raad met het nieuwe parkeersysteem. De snackbarhouder blijkt nota bene de broer van voormalig wethouder Milène Junius, die het digitaal parkeren besloot in te voeren.

Het digitale parkeren vindt hij prima werken - en nee, dat zegt hij niet omdat zijn zus toevallig de wethouder was. ,,Je moet gewoon goed weten hoe de regels in elkaar steken. Voor mijn bezoekers vormt het geen probleem, ik kan namelijk de scanauto van ver aan zien komen rijden. Er is dan meer dan genoeg tijd om alle auto's eventjes aan te melden. En wanneer de parkeerwachters voorbij zijn, dan meld ik ze weer af.''
(...)
Delftenaren op straat zijn negatiever gestemd. Opvallend veel ouderen geven toe dat ze nog worstelen met de digitale drempel. Een ander heikel punt dat veel geïnterviewden noemen, betreft de persoonsgegevens die de gemeente nu digitaal opslaat. De gemeente Delft verzekert dat gegevens van iedere auto die juist staat geparkeerd na twee dagen worden gewist. Op straat wordt dat met scepsis ontvangen.

Jurist Vincent Böhre van Privacy First, een stichting die opkomt voor de bescherming van privacy van burgers, is welbekend met deze zorgen. ,,Er is onbehagen tegen het opslaan van zoveel persoonlijke gegevens, vooral onder ouderen die na de Tweede Wereldoorlog zijn opgegroeid. Voor hen ligt dit nog bijzonder gevoelig.''

Ouderen

Naast rechtszaken aanspannen wordt er ook op andere wijze protest gevoerd. Zo verzamelden ouderen in Zaandam afgelopen zomer honderden handtekeningen tegen het digitale parkeren, mede door zorgen over hun privacy. Böhre: ,,Het is eigenlijk triest dat het de ouderen zijn die voor hun rechten opkomen.''

De 73-jarige Leny, die niet met haar achternaam in de krant wil, verwoordt het sentiment onder de oudere Delftse inwoners het scherpst. ,,Ik vind het systeem waardeloos. Het voelt alsof ik constant word gecontroleerd, niet prettig. Je hangt nu soms twintig minuten aan de telefoon om bezoek aan te melden, en soms lukt het dan nog niet. Het is zelfs al een keer voorgekomen dat er ondertussen een parkeerboete was uitgeschreven. Ik heb liever weer een papieren bezoekerskaart.''

Rechtszaken

In verschillende steden waar kentekenparkeren afgelopen jaren is ingevoerd, worden rechtszaken gevoerd tegen het digitale parkeren. Volgens Vincent Böhre van stichting Privacy First laat een recente uitspraak van het gerechtshof in Amsterdam zien dat burgers niet verplicht mogen worden om hun kenteken in te voeren. Het hof behandelde acht zaken van burgers die een onjuist kenteken in een parkeerautomaat hadden ingevoerd, maar die wel netjes hadden betaald. Daarvoor kregen ze een parkeerboete van de gemeente Amsterdam, maar het hof veegde deze boetes weer allemaal van tafel. De gemeente Delft, die eenzelfde parkeersysteem als Amsterdam gebruikt (met een controlewagen), is op de hoogte van de uitspraak, maar laat weten dat het geen verdere gevolgen zal hebben voor de handhaving in de stad. Volgens Böhre kan het echter de bijl aan de wortel van het digitale parkeren zetten. ,,Als mensen massaal weigeren om hun kenteken in te voeren, dan zou je het systeem overladen. Mensen krijgen dan wel eerst een boete opgestuurd, maar die kan je nu succesvol aanvechten. Het is gedoe, maar soms moet je dat voor de bescherming van je privacy over hebben.''"

Bron: AD/Haagsche Courant, zaterdag 12 december 2015, pp. 2-3.

Gepubliceerd in Privacy First in de media

"Als het aan de VVD en Partij voor de Dieren ligt, moeten automobilisten in Rotterdam weer anoniem kunnen parkeren. De twee partijen vragen het stadsbestuur om dat mogelijk te maken. Nu wordt het kenteken altijd gekoppeld aan de betaling.

In schriftelijke vragen wijzen de twee partijen erop dat door een recente uitspraak van de rechter het verplicht doorgeven van het kenteken onder vuur ligt. Ook de organisatie Privacy First pleit voor de vrijwillige invoer van kentekens als bewijs voor betaald parkeren. De VVD en Partij voor de Dieren willen verder van het stadsbestuur weten wat het met de kentekengegevens doet.

Mocht de uitspraak van de rechter inderdaad tot gevolg hebben dat een kenteken niet altijd hoeft te worden ingevoerd, dan zit Rotterdam met een overbodige kentekenscanwagen. Een parkeerwachter zal dan weer moeten gaan controleren of er een betaalbewijs achter de ruit ligt."

Bron: http://www.metronieuws.nl/binnenland/rotterdam/2015/11/anoniem-parkeren-in-rotterdam-moet-weer-kunnen, 20 november 2015.

Gepubliceerd in Privacy First in de media

"Door milieuzones in diverse steden dreigt er een jungle aan wetgeving, waarvan de automobilist uiteindelijk de dupe is. Zo luidt de waarschuwing van Vincent Böhre van stichting Privacy First. ‘Het zou ons daarnaast niet verbazen als er straks veel rechtszaken worden aangespannen door onvoldoende geïnformeerde automobilisten.’

Zorgen om privacy

Privacy First uitte eerder zorgen om privacy bij de kentekenregistratie in de milieuzone van Rotterdam. ‘Wij zijn voorstander van het milieu ontzien, maar de geschiedenis leert dat kentekenregistraties, bij bijvoorbeeld parkeren, uiteindelijk vaak voor andere doeleinden gebruikt worden. Die doelen kunnen onder meer de Belastingdienst, de politie en inlichtingendiensten zijn. Voor deze organisaties zijn kentekens van grote waarde.’ Böhre vindt dat kentekens alleen geregistreerd mogen worden wanneer dat strikt noodzakelijk is. ‘Wanneer deze gegevens lekken, kunnen ook criminelen er veel mee doen. Aan de hand van kentekenregistratie kun je achterhalen wie op welk moment waar is, met alle gevolgen, zoals inbraken, van dien.’

Jungle aan wetgeving

Overheden moeten daarnaast met elkaar optrekken om verschillende regelgeving per milieuzone te voorkomen, vindt Böhre. ‘Na Utrecht en Rotterdam zullen er meer gemeenten met een milieuzone komen. Dat werkt verwarrend voor automobilisten. Met meerdere milieuzones creëer je een lappendeken aan reglementen over het land. Zo ontstaat er een jungle aan regelgeving voor bestuurders, die in iedere stad worden verrast met andere voorwaarden. Het is aan de verschillende overheden om dit gezamenlijk in goede banen te leiden.’

Summier informeren

Wanneer een gemeente een milieuzone wil instellen, moet zij hun inwoners voldoende informeren, stelt Böhre. In Utrecht is er al een milieuzone, die met borden wordt aangegeven. Aan het AD liet gemeente Rotterdam daarnaast weten dat er een pictogram van een camera onder de milieuzoneborden komt. Maar die maatregel vindt Böhre te summier. ‘Leuk en aardig, zo’n pictogram. Maar de automobilist heeft nog steeds geen idee hoe lang zijn kenteken wordt opgeslagen en of deze bij derden kan belanden. Voor Rijkswaterstaat is het lastig om deze informatie langs de snelweg te delen. Ik vrees dat overheden het informeren op elkaar afschuiven en uiteindelijk is de automobilist daar de dupe van.’

Veel rechtszaken verwacht

Gemeenten moeten idealiter alle bewoners in de gemeente en omliggende gebieden per brief informeren over de kentekenregistratie en de regels die binnen de milieuzone gelden, vindt Böhre. Een bericht op de gemeentewebsite en in de media is volgens hem niet voldoende. ‘Wie leest de gemeentelijke website of de plaatselijke krant tegenwoordig nog? Een minimale voorwaarde voor de milieuzone is toch wel dat de bewoners met auto’s die niet aan de voorwaarden voldoen, tijdig per brief worden geïnformeerd. Als ze niet goed geïnformeerd zijn, worden bestuurders onnodig op kosten gejaagd met bekeuringen en daarnaast beperkt in hun bewegingsvrijheid, omdat ze een route moeten omzeilen. Als er door gemeenten niet goed geïnformeerd wordt, zal het ons niet verbazen als er veel rechtszaken komen.’"

Bron: http://www.binnenlandsbestuur.nl/digitaal/nieuws/jungle-aan-wetgeving-dreigt-bij-milieuzones.9501309.lynkx, 19 november 2015.

Gepubliceerd in Privacy First in de media

"Automobilisten die volgend jaar de Rotterdamse milieuzone in rijden, moeten vooraf met borden worden gewaarschuwd dat hun kenteken wordt geregistreerd. Als dit niet gebeurt, is de milieuzone 'onrechtmatig', stelt de stichting Privacy First. De organisatie maakt zich ook zorgen over misbruik van de kentekengegevens van duizenden automobilisten.

,,De geschiedenis leert dat dit soort systemen altijd eerst voor een of twee doeleinden worden opgezet, om vervolgens jaren later voor allerlei andere doelen te worden gebruikt en misbruikt,'' zegt Vincent Böhre van de privacystichting. Zo zou de kentekeninformatie kunnen worden gedeeld met justitie of de fiscus.

Een groot deel van Rotterdam wordt 1 januari gesloten voor vervuilende voertuigen. De gemeente hoopt zo de luchtkwaliteit in de stad te verbeteren. Om de maatregel te kunnen controleren, komen er boven de grote wegen in Rotterdam camera's die kentekens van passerende auto's registreren. Medewerkers van Stadsbeheer registreren daarnaast met scanauto's de kentekens van voertuigen in de stad.

Waarschuwing
Volgens Böhre dient er altijd sprake te zijn van een waarschuwing bij cameratoezicht. ,,Anders mag de milieuzone niet worden ingevoerd,'' zegt hij. ,,De gemeente zal duidelijk moeten maken wat er met die gegevens gebeurt.'' Wat dat betreft heeft de stichting weinig vertrouwen in Rotterdam. ,,Van alle gemeenten in Nederland is Rotterdam de meest privacyschendende.'' (...)"

Bron: AD/Rotterdams Dagblad, 17 november 2015, p. 5. Klik HIER voor het volledige artikel bij AD.nl. Tevens in verkorte vorm gepubliceerd in Algemeen Dagblad 18 november 2015, rubriek Stad en Land, p. 1.

Gepubliceerd in Privacy First in de media

Fragmenten uit wekelijkse column "De Rechtsstaat" door Folkert Jensma:

"Begin deze maand sprak ik iemand uit de leiding van de Nationale Politie. Op niet al te lange termijn komt 80 procent van alle opsporingsinformatie van ,,sensoren", meent hij. Is de politieman daar wel op voorbereid? Zou die datagolf uit camera's, ontvangers, zenders, voelers en toetsenborden rechtstatelijk geborgd zijn? Hoe lang het bewaard mag worden, wie er bij mag, wanneer precies, hoe lang en met welk doel het mag worden verzameld? En hoe serieus moet de bedreiging zijn om ze überhaupt te mogen verzamelen? Hij was er eerlijk over. Hij dacht niet dat de politie er klaar voor is. Daarvoor gaat de techniek te hard. En de politie te langzaam.

Ziedaar de digitale rechtsstaat waarin iedere burger een wolk van informatie produceert waar de staat een schepnet doorheen haalt. Of er continu op aangesloten is, zodat de overtreder er gericht uit kan worden gevist. Kijk naar het vrachtvervoer. Er zijn al systemen die met detectielussen, laser, camera en warmtemeting gewicht, belading, banden (profiel èn spanning) en remmen controleren. Pas als er iets mis is, gaat de motoragent op pad. Weg met de steekproef dus - welkom honderd procent handhaving. Die motoragent is binnenkort trouwens ook vervangen door een camera.

We maken de laatste restjes mee van de tijd waarin een burger zich anoniem kon bewegen. Al het digitale is kwetsbaar voor meekijken, -luisteren, -lezen en -voelen. Alles wordt digitaal. Alles raakt aan internet gekoppeld, dankzij snellere chips, onbeperkte dataopslag en snellere zoekmachines. Het toezicht gaat mee en zoekt zich voorzichtig een weg.

Eind mei presenteerde het NOS Journaal de RFID-chip voor het kenteken. Op geringe afstand uitleesbaar en dus een full proof garantie dat auto en kenteken echt bij elkaar horen. Gestolen en gekloonde kentekenplaten zouden dan geschiedenis zijn. Op een kleine 8 miljoen auto's zou dat zo'n 40.000 keer voorkomen. Het nieuws-item sloot af met de zin dat de overheid volgend jaar de chip zal invoeren. Dat moet nog wel zo worden beslist, liet de minister de Kamer weten. Maar sinds 2011 pleiten de branche en de handhavers al voor gechipte kentekenplaten. Die komen er dus wel, lijkt me.

Sindsdien kwam er een golfje privacyprotest op gang, met De Telegraaf voorop, die voor de gelegenheid criminaliteit wat minder belangrijk vond. Die krant ziet in het gechipte kenteken een enkelband voor iedere Nederlander. De kernvraag is of we inderdaad aan alle 8 miljoen auto's zwakke zendertjes moeten hangen omdat er met 40.000 kentekens misdrijven worden gepleegd. Zegt u het maar. De belangengroep Privacy First, dat in deze kwesties als schrikdraad functioneert, meent dat de kentekenchip past in een groter overheidsplan om via 'portals' op de snelweg de bewegingen van alle auto's te kunnen volgen. En het systeem zou aanknopen bij een Europese datastructuur waarin lidstaten al hun auto-informatie uitwisselbaar maken. Daarmee is de EU surveillancestaat realiteit en kan niemand zich meer ongezien of anoniem verplaatsen. Of te hard, te dicht op elkaar, te lang of te vervuilend rijden, zonder dat dit gevoeld of gezien wordt.

(...)

Het roept ook de vraag op waarom kentekens überhaupt nog zouden bestaan. Een uitleesbare, gekoppelde chip volstaat; het verkeersnetwerk van lussen, camera's en sensoren doet de rest. Waarom rusten we trouwens auto's net als vliegtuigen niet meteen uit met een transponder, die permanent de locatiegegevens uitzendt? Dan is alles opgelost - centrale verkeersregie en -handhaving liggen voor het grijpen. Zo bezien is een kentekenchip met een zendbereik van slechts 20 meter echt een héle privacyvriendelijke oplossing. Die maar doen dan?"

Bron: NRC Handelsblad, 27 juni 2015. De volledige versie is online beschikbaar via http://www.nrc.nl/handelsblad/van/2015/juni/27/niemand-kan-zich-straks-meer-ongezien-verplaatsen-1510618.

 

Gepubliceerd in Privacy First in de media

"'Nederland moet privacygidsland van de wereld worden'

Nederland moet hét privacygidsland van de wereld worden. Daartoe ontwikkelt Stichting Privacy First (SPF) een 'webwarenhuis' met producten die burgers kunnen beschermen tegen meeloerende instanties en bedrijven. SPF wil als een 'soort softwarewarenhuis' mogelijkheden aanbieden om zo anoniem mogelijk gebruik te maken van data. Door apps en programma's te installeren kunnen smartphones, tablets of internetverbindingen op legale wijze beschermd worden, zodat bij gebruik geen digitale sporen worden achtergelaten.Zodoende blijven controlerende instanties en gretige bedrijven als Facebook, Google en WhatsApp buiten de deur. Burgers kunnen via zo'n beveiligde app anoniem bellen, mailen en chatten. Die digitale bescherming blijkt hard nodig omdat overheden en bedrijven data opslaan die ze helemaal niet nodig hebben, claimt voorzitter Bas Filippini van de privacywaakhond.

We hoeven het wiel niet helemaal uit te vinden. Er zijn al veel goede apps gebouwd, die wij ook in ons assortiment opnemen. Burgers kunnen er zeker van zijn dat wij alleen programma's gebruiken die 100 procent veilig zijn. Ons land loopt in ontwikkeling van programma's al voorop. Dat moeten we uitbuiten door ons met dit soort legale digitale diensten te profileren als gidsland in privacy, meent Filippini.

Spionagechip

De diensten zijn hard nodig: SPF ziet de vrijheid van de burger steeds verder ingeperkt worden. Van zwarte dozen in de auto, diefstalpreventiechips, verplichte dashcams, trajectcontrole tot een netwerk van politiecamera's. Onlangs sloeg de club alarm over een spionagechip in de autokentekenplaat.

Allemaal om totale registratie van het reisgedrag van de burgers in te voeren. En er dienen zich alweer nieuwe gevaren aan, aldus Filippini. Zo worden automobilisten steeds meer verplicht overal hun kenteken in te voeren, bijvoorbeeld bij parkeergarages. Ook al betalen ze gewoon voor het stallen van hun voertuig. Van de gekke. Wij starten een rechtszaak tegen de opslag van alle kentekens en alle parkeer- en reisgegevens van burgers. Voordat het ingevoerd is.

Eerder kreeg de particuliere belangengroep boetes van tafel voor mensen die in Amsterdam wel contant een parkeerkaartje kochten maar geen kenteken wilden laten opslaan. Ook zorgde de stichting ervoor dat de verplichte opslag van alle bel- en internetgegevens is geschrapt. Daarnaast trok de privacywaakhond aan het langste eind in enkele rechtszaken tegen de verplichte opslag van vingerafdrukken voor paspoorten.

Het is pure noodzaak je privacy te beschermen. Vanaf 2018 zit in alle nieuwe auto's de E-call, een apparaatje dat bij een ongeluk automatisch de 112-centrale belt. Dat lijkt leuk en veilig, maar die chip in je auto wordt door gsm-masten opgepikt , zegt Filippini. Kortom, ze weten voortdurend waar je auto is. Die gegevens kunnen worden opgeslagen, als het aan de lobby van leveranciers ligt zelfs in heel Europa.

Justitie moet criminelen vroeg met datacontroles kunnen opsporen, erkent de stichting. Filippini: Vroeger werden belgegevens van criminelen voor opsporing opgevraagd door politie. Prima. Maar nu worden alle burgers voortdurend via hun data real time gevolgd. Daar blijven wij tegen strijden."

Bron: Telegraaf 25 juni 2015, p. 10. Tevens HIER online beschikbaar en met commentaar van lezers op http://www.telegraaf.nl/binnenland/24197318/__Gevecht_voor_privacy__.html.

Gepubliceerd in Privacy First in de media

Column door Bas Filippini, 
voorzitter Privacy First 

De Nationale Politie doet momenteel een proef met RFID-chips in kentekens. Op basis van een intern rapport zou er een groot probleem zijn inzake kentekenfraude. Een voor iedere automobilist verplichte, op afstand uitleesbare chip die op de openbare weg continu uitgelezen wordt middels een zogenaamde "uitlees portal" zou hierbij DE oplossing zijn. Privacy First ziet echter een groot gevaar in het optuigen van een landelijk controlesysteem om alle bewegingen in de openbare ruimte van alle 16 miljoen Nederlanders te kunnen volgen. Privacy First vindt een verplichte "spionagechip" disproportioneel en niet passen in een fatsoenlijke democratische rechtsstaat.

Een veelomvattend elektronisch controlesysteem

Navraag door Privacy First leert dat de kentekenchip onderdeel is van een veel groter plan om alle wegen in Nederland uit te rusten met zogenaamde "portals" met meetapparatuur. Deze portals registreren 24 uur per dag alle auto's en daarmee de bewegingen van alle 16 miljoen burgers in de openbare ruimte. De RAI Vereniging adviseert een dergelijke chip met klem in een recent uitgelekt rapport. Tevens wordt via een U-bocht, middels het Europese parlement, nieuwe regelgeving voorbereid die naast een dergelijke chip op het kenteken ook nog een chip in de auto zelf verplicht stelt. In de basisopzet worden dan meer dan 60 gegevens geregistreerd, die worden opgeslagen in de Europese databank EUCARIS. De chip moet startblokkering mogelijk maken, een digitale kentekenbank en online kentekenaanvraag, een Europese APK en zal uiteindelijk kunnen uitgroeien tot een Europees reis- en verblijfsrechten en belastingsysteem.

Voorlopig wordt het project verkocht als oplossing voor identiteitsfraude en criminaliteit met kentekens, om de burger "mee" te krijgen. Privacy First ziet het systeem als de zoveelste poging op rij om de burger volledig te kunnen registreren in de openbare ruimte, hetzij via de OV chipkaart hetzij via het kenteken en/of auto. Het kenteken als elektronische enkelband voor iedere burger is een hardnekkig principe binnen het huidige controledenken bij de overheid. Inmiddels dus ook bij het Europees parlement. Welke rol spelen Nederlandse lobbyisten (voorheen o.a. Toine Manders) buiten het Nederlandse parlement om deze chips van de Nederlandse fabrikant NXP via een politieke U-bocht als Europese maatregel in alle Europese kentekens te introduceren? Hoog tijd voor gedegen journalistiek onderzoek, vindt Privacy First.

Huidige kentekenproblematiek: feiten of suggesties?

Navraag inzake het feitelijke probleem geeft bij geen enkele instantie duidelijkheid over de veronderstelde "40.000 gevallen" van kentekenfraude. Het cijfer kan niet worden bevestigd. Toch belangrijk om duidelijkheid te krijgen als burger of er een probleem is en hoe groot dit probleem nu precies is. Vervolgens speelt de vraag of het juridisch gerechtvaardigd is om een dergelijk systeem op te tuigen. Zelfs bij een schatting van 40.000 kentekens (slechts 0,5 promille van het totaal) is de vraag of de privacy van de gehele samenleving hiervoor opgeofferd dient te worden. Ook is volstrekt onduidelijk wat de kosten van een dergelijk systeem gaan worden en wat de opbrengsten dan zijn ten opzichte van de huidige vermeende kosten van identiteitsfraude en criminaliteit. En zijn er geen alternatieve oplossingen voor "het probleem"? Uit een recente brief van minister Van der Steur blijkt juist dat kentekenfraude steeds minder voorkomt door andere maatregelen zoals het systeem Gecontroleerde Afgifte en Inname Kentekenplaten (GAIK) en eisen aan erkende fabrikanten en lamineerders (lamineercode) alsmede de meldingsplicht voor gestolen/vermiste blanco platen of nog niet toegekende kentekenplaten. Tevens is in 2000 de systematiek van duplicaatcodes op kentekenplaten geïntroduceerd. Verder worden kentekenplaten waar iets mee mis is in de database voor ANPR-controle opgenomen.

Privacy First ziet telkens hetzelfde patroon om totale registratie van reisgedrag van burgers te gaan invoeren. Van zwarte dozen, chips voor diefstalpreventie in (nu nog duurdere) auto's, eCall voor botsanalyses (ook NXP), dashcams en trajectcontrole tot het netwerk van ANPR-camera's, etc. En nu dan een nieuwe spionagechip in ieder kenteken en in iedere auto, via ondemocratische EU-wetgeving en de centrale databank EUCARIS. Via de industriële lobby van de ICT-branche bij enkele Europarlementariërs om de nationale parlementen te omzeilen.

Redenen om te kiezen voor vrije keuze en zeer selectieve inzet van mogelijk een passieve chip

Met het opzetten van een dergelijke controle-infrastructuur voorziet Privacy First een groot aantal redenen om niet te gaan voor dit systeem:

 Een gebrek aan noodzaak wegens het ontbreken van harde cijfers inzake het "vermeende probleem" en de beschikbaarheid van alternatieve (reeds ingevoerde) oplossingsrichtingen en maatregelen, zie hierboven.

Een volledig gebrek aan kosten-batenanalyse van een dergelijke controle-infrastructuur. De enige die baat heeft bij het systeem op korte termijn is de chipfabrikant: na de NSA spioneert in de toekomst chipfabrikant NXP met u mee! Onder Amerikaanse surveillance-wetgeving.

Het mogelijke probleem staat niet in verhouding tot de maatregel, is volstrekt disproportioneel en in strijd met artikel 8 EVRM. Voor het tegengaan van identiteitsfraude met kentekens zou de burger een vrije keuze moeten hebben om een RFID-kenteken te voeren en is een passieve registratiechip voldoende.

Het systeem zal real-time identificatie, registratie en volgen mogelijk maken van alle burgers, een uiterst grove privacyschending, denk ook aan advocaten, journalisten, politici, activisten etc.

Een dergelijke centrale infrastructuur en centrale data-opslag is zeer fraudegevoelig. Indien criminelen toegang hebben tot een dergelijke database met alle reis- en verblijfsgegevens van auto's en personen in Nederland en Europa is het hek helemaal van de dam.

Een groot gevaar van doelverschuiving, de zogenaamde "function creep". Nu al kijkt de Belastingdienst, politie en justitie real-time mee in systemen die voor een heel ander doel waren opgezet, denk aan parkeergarages en trajectcontroles.

Uiteindelijk zal een dergelijk systeem ingezet kunnen worden om de burger op diverse wijzen extra te belasten middels rekeningrijden en andere reis- en verblijfsbelastingen en boetesystemen, iets wat wellicht zelfs de achterliggende gedachte van deze draconische maatregel is. Inmiddels worden ANPR-camera's ingezet om oude dieselauto's te beboeten in binnensteden, wat volgt hierna?

Het permanent registreren van burgers in de openbare ruimte leidt tot zelfscensuur en een excuusmaatschappij waarin iedere burger als het ware continu een alibi moet hebben wat hij/zij op welk moment op een locatie deed en waarom hij/zij daar was. Nu al worden burgers zonder toestemming lastiggevallen door politie en overheden naar aanleiding van hun reisgedrag, een klacht die steeds vaker binnenkomt bij Privacy First.

Tot slot tast een dergelijke infrastructuur de basis van onze democratische rechtsstaat aan door omkering van het rechtsprincipe dat een burger met rede verdacht moet zijn voor een strafbaar feit om gevolgd te kunnen worden, door iedere burger als potentiële verdachte continu te bespioneren.

Doorgeslagen controledenken van een wantrouwende overheid

Het patroon van de overheid blijft hardnekkig dezelfde kant opgaan. Nieuwe technische speeltjes die centrale systemen voor registratie van alle burgers verplicht stellen en vervolgens aan elkaar gekoppeld worden. Vervolgens wordt een gebrekkige wet en uitvoering voorgesteld en als laatste wordt er met burgers zelf of met privacy-organisaties gepraat, de argeloze burger achterlatend in een elektronische gevangenis. Met Big Data, datamining en profiling als toverwoorden in alle departementen momenteel. Van OPD, other people's data, wel zo gemakkelijk. Vanuit het financiële belang van de ICT-industrie, niet dat van de burger. Het gaat in dit geval over een potentiële markt van een paar miljard euro om alle auto's van 3 chips te voorzien en een allesomvattend ICT-netwerk op alle wegen te implementeren en te onderhouden. Met de overheid als wantrouwende partner in een relatie, die wil weten met wie de partner communiceert, wat zijn/haar reisbewegingen zijn, systemen wil hebben om altijd op fouten te kunnen controleren en tevens ook nog eens al deze data op straat laat liggen in het slechtste geval. Zo'n relatie, gebaseerd op wantrouwen, is zeker niet duurzaam.

Nederland Privacy Gidsland

Het wordt continu vergeten: de overheid heeft als wettelijke taak de privacy van haar burgers te beschermen en te bevorderen! Privacy First streeft naar de status van Nederland als wereldwijd Privacy Gidsland. Met de inzet van vooruitstrevende technologie, gebaseerd op de principes van onze democratische rechtsstaat, onafhankelijk van de politieke waan van de dag en ons incidentgedreven politieke bestel. Het gaat hier immers om een fundamentele kentering in de relatie met de burger, waar wij geen voorstander van zijn. Wij dagen de politiek, het bedrijfsleven en de wetenschap dan ook uit om van Nederland HET Privacy Gidsland te maken, met behoud van veiligheid, en niet andersom!

 

Gepubliceerd in Columns

Op 12 mei 2015 besteedden zowel de NOS ('s middags) als RTL ('s avonds) op televisie aandacht aan het vonnis in de zaak van Privacy First voorzitter Bas Filippini tegen trajectcontroles; klik HIER voor het NOS Journaal (vanaf 4m2s) en HIER voor het item bij RTL Nieuws (vanaf 14m54s).

Gepubliceerd in Privacy First in de media

Op 12 mei 2015 deed de Utrechtse kantonrechter uitspraak in de rechtszaak van Privacy First voorzitter Bas Filippini tegen trajectcontroles. Klik HIER voor een interview met Filippini over de zaak op Radio Veronica. Hieronder het hele fragment:

Gepubliceerd in Privacy First in de media
Pagina 3 van 13

Onze Partners

logo Voys Privacyfirst
logo greenhost
logo platfrm
logo AKBA
logo boekx
logo brandeis
 
banner ned 1024px1
logo demomedia
 
 
 
 
 
Pro Bono Connect logo 100
Control Privacy
Procis

Volg ons via Twitter

twitter icon

Volg onze RSS-feed

rss icon

Volg ons op LinkedIn

linked in icon

Volg ons op Facebook

facebook icon