donatieknop english
vrijdag, 14 juni 2013 16:30

Big Brother als nieuwe samenlevingsvorm?

Column voorzitter Privacy First 

Schokkend nieuws vorige week vanuit de Verenigde Staten inzake het afluisterschandaal van de Amerikaanse overheid. Het digitale staatsterrorisme onder Obama Bin Laden (het verschilt echt maar 1 letter) is in zijn regeerperiode alleen maar verder geïnstitutionaliseerd en ondermijnt de basis van de democratische rechtsstaat binnen en buiten Amerika. Iedereen als verdachte, massale data-opslag en vervolgens continue, real-time profiling van iedere burger en speciaal de burgers en organisaties die deze regering niet aanstaan. “Vertrouw ons maar, wij vertrouwen u namelijk niet.” Eenzijdige transparantie, de burger zonder enige vorm van privacy, de overheid afgeschermd middels zogenaamde staatsveiligheidsprotocollen en altijd in oorlog met een onbekende vijand, dus “alles is geoorloofd”.

  • Een democratie kenmerkt zich door openbaarheid van bestuur en respect voor het privéleven van burgers. In een dictatuur is het precies andersom: openbaarheid van privéleven en geheim bestuur zijn hier de norm. Hoe democratisch is Amerika tegenwoordig nog? Klokkenluiders die voor basale grondrechten staan en echte patriots in de zin van het woord zijn worden er afgeschilderd als terroristen.
  • Edward Snowden, 29 jaar, staat voor zijn principes en moet nu asiel aanvragen ver buiten de VS.
  • Julian Assange, nu al tijden in een ambassade in Londen, omdat hij wantoestanden heeft gepubliceerd van dezelfde overheid.
  • Waar is de tijd dat dit soort mensen op een voetstuk werden gezet, nog niet zo lang geleden tijdens het Watergate schandaal en de president moest aftreden? Het doet denken aan George Orwell newspeak: alles gewoon omdraaien, ontkennen, liegen en bedriegen. Dit is dan de regering die “change” en “hope” heeft verkocht aan haar eigen bevolking en aan de wereld.

Enkele hoopvolle veranderingen à la Obama:

  • Guantanamo Bay is nog steeds open en herbergt gevangenen die er al jaren zitten en geen vorm van eerlijk proces of uitweg hebben; geheime rechtbanken zijn hier de norm.
  • Overal ter wereld worden ongewenste burgers en onschuldige burgers die er naast staan middels drones zonder enige vorm van proces, rechtsgang, bewijs etc. preventief geëlimineerd en wordt het souvereine luchtruim van buitenlandse staten geschonden. Als er dan een drone neerstort wordt er hard geschreeuwd dat die direct overgedragen dient te worden in plaats van excuses aan te bieden voor schending van internationaal recht.
  • Er worden inmiddels honderden piloten opgeleid voor drones en het op computergame- achtige wijze vermoorden van “verdachten”.
  • Na Echelon, Carnivore en andere dataverzamelingsprogramma’s worden deze nu dus aangevuld door Prism, om zo een “digital life file” van elke burger te kunnen creëren ter analyse van het verleden, het heden en mogelijk toekomstig gedrag en denkwijzen. Mochten deze de overheid niet bevallen dan valt het woord “terrorist” en “lid van een criminele organisatie” direct en wordt een profiling programma opgezet. Deze schaamteloze schending van het recht op een privéleven wordt direct verkocht als terrorismepreventie.
  • Waar voorheen met rede verdachte burgers van een misdrijf middels tussenkomst van een rechter gevolgd konden worden en de controle vooral gericht was op buitenlanders in het eigen land is nu iedere burger zonder toestemming aan de beurt en hebben in de VS al 5 mln overheidsdienaren toegang tot dergelijke classified information. En is het target binnen Prism heel duidelijk de gehele wereld en alle (vormen van) communicatie. Welkom in de nieuwe wereld! Data macht frei!
  • Nu de regering Obama de gegevens heeft worden ze ook direct misbruikt, voor het niet afgeven van vergunningen of extra belastingcontrole bij andersdenkende groeperingen, kortom het ene schandaal na het andere. Privacy First waarschuwt al jaren voor function creep (doelverschuiving) bij dit soort wetgeving en uitvoering. De Patriot Act is hierin de minst patriottische wet (newspeak) sinds het ontstaan van de VS en wordt te pas en te onpas ingezet om grenzeloos misbruikt te worden door de overheid, ook buiten de VS.

Zomaar even een korte greep uit de zaken die naar buiten komen. Wat Privacy First vooral stoort is het ontbreken van enige zelfreflectie en zelfbeheersing bij overheden. “Is het technisch mogelijk? Dan doen we het!” In plaats van de democratische discussie te voeren en een inhoudelijke reactie te geven met verontschuldigingen of het aftreden van de verantwoordelijken wordt direct voor de aanval gekozen en een side-way discussie gestart, exact gelijk aan de WikiLeaks affaire:

  • Alles wordt omgedraaid, de klokkenluiders zijn terroristen en privacy fetisjisten en eigenlijk zwak en gevoelig, eigenschappen die direct uitgeschakeld moeten worden.
  • De vraag direct ombuigen van het onderwerp naar fouten in de organisatie ter eliminering van klokkenluiders; “hoe kan het zijn dat deze klokkenluider niet eerder is gesignaleerd?”
  • Vervolgens direct stigmatiseren van de klokkenluider en roepen dat er nog harder tegen opgetreden zal worden om andere intelligente mensen met een gezond verstand en democratische visie vooral te ontmoedigen ook dergelijke acties te ondernemen.
  • Daarna het stigmatiseren van andersdenkenden en de pers; die schandalige vrije pers die het in zijn hoofd haalt dergelijke zaken te publiceren, er is al een oproep om de pers die met klokkenluiders samenwerkt direct mede te vervolgen. Direct de tegenaanval, hoef je het niet over de inhoud te hebben, wel zo gemakkelijk!
  • Het mag van de wet via de Patriot Act! In plaats van deze wet ter discussie te stellen als er echte patriotten die voor principes staan wandaden naar buiten brengen.
  • Het schaamteloos blijven beweren dat er niks aan de hand is in het delen van gegevens zonder toestemming van burgers van andere landen met als argument dat het wel makkelijk is en dat de overheid wel weet wat goed is voor de burger, dit alles vanuit angstdenken zonder privacyvriendelijk alternatief.

Telkens gaat de overheid de echte discussie uit de weg om de grondbeginselen van de democratische samenleving te versterken vanuit vertrouwen en eigen verantwoordelijkheid te stimuleren bij de burger en waar nodig het bestel aan te passen met technologie ter verbetering van het democratisch proces. De overheid in de Verenigde Staten is net als vele andere overheden volkomen de weg kwijtgeraakt en vergeten dat zij in dienst staat van de burger en de democratische grondbeginselen in plaats van andersom

Privacy First roept alle belangengroepen en overheidsonderdelen op voor een brede maatschappelijke discussie hierin; er zal echt een grondig alternatief voor het organiseren van een democratische samenleving moeten gaan komen in dit digitale tijdperk om overheidsterreur op onschuldige en weerloze burgers te stoppen waar die nu explosief toeneemt. Op deze wijze gaan de westerse democratieën versneld over in totalitaire dictaturen en eindigt onze samenleving in een “elektronisch concentratiekamp”.

Wat is nu nog het verschil tussen een dictatuur of eenpartijstaat à la China en de grote roerganger van het vrije Westen, de VS? Dat het kapitalistische samenlevingen zijn?
Wat is nu nog de boodschap van vooruitgang, vertrouwen en liefde op een samenlevingsmodel dat een hoopvolle toekomst biedt aan de volledig meeparticiperende burger?

Schaalvergroting, afstand crëeren met de burgers, negatieve boodschappen vanuit angst, wantrouwen en zwart-wit denken gaan uiteindelijk geen prettige samenleving vormgeven. Toch is het sinds ‘9/11’ dagelijkse kost. Privacy First heeft jaren geleden al besloten om te kiezen voor een 2000 jaar lang bevochten en inspirerende vrije samenleving en voor de onschuldige burger een streep in het zand te zetten. Hulde aan de klokkenluiders! Wie volgt?

Bas Filippini,
Amsterdam, 14 juni 2013

Gepubliceerd in Columns

Overheid wil criminalisering privécommunicatie burgers middels wettelijk recht op inbraak alle computers 

Column voorzitter Privacy First 

Weerzinwekkend, het wetsvoorstel van minister Opstelten om computers te kunnen hacken, niet gewenste data en informatie op uw privé pc strafbaar te stellen en u te verplichten al uw encrypties en wachtwoorden af te geven op straffe van hoge boetes en een gevangenisstraf van 3 jaar. Na er in december 2012 door meer dan 40 binnen- en buitenlandse organisaties op gewezen te zijn dat het hacken van computers en communicatiemiddelen van onschuldige burgers door de overheid onacceptabel is, gaat het ministerie van Veiligheid en Justitie onverdroten door met haar door angstcultuur gedreven beleid. Veiligheid voor alles; het kind van de vrijheid en vertrouwen wordt met het badwater weggegooid. Minister Opstelten heeft een zeer vergaand voorstel klaarliggen ter eliminering van de vrijheid van persoonlijke communicatie.

Nu overheidsambtenaren die het ergens niet mee eens zijn klokkenluiders heten en aangepakt dienen te worden, advocaten bedreigd worden in hun vertrouwelijke communicatie met cliënten en al ons  telefoonverkeer stelselmatig 12 maanden wordt opgeslagen, komt de controlestaat met het volgende mandaat. Precies waar Privacy First al voor gewaarschuwd heeft bij de opslag van telefoonverkeer: Function Creep en het oprekken van grenzen (van fatsoen). Wat als zogenaamde aanvraag vanuit Europa via een Nederlandse werkgroep op de agenda is gezet. En ja, dan vraagt Europa natuurlijk, dus moeten wij volgen en leveren, liefst snel en zonder brede maatschappelijke discussie. Hetzelfde gold voor de Paspoortwet, waar vingerafdrukken en biometrie uiteindelijk gaan leiden tot de opslag van DNA en een electronic life file van iedere burger vanaf de geboorte, om de risico’s van ziektebeelden en crimineel gedrag ver van te voren in te schatten en pre-emptive te elimineren.

En dat alles uitbesteed aan de politie, dat geeft vertrouwen. Dezelfde politie die meer telefoontaps per burger zet dan elders in de wereld, die knoeit met verslagen in de uitwerking van afgeluisterde telefoongesprekken, die opdracht geeft aan private bureaus om nader onderzoek te doen naar verdachten zodat het wettelijk kader omzeild kan worden, enzovoort. Het wetsvoorstel is de opening naar een beerput van uitbreiding van bevoegdheden en bijbehorende fouten en blunders die daarna natuurlijk gaan volgen. Zomaar enkele vragen aan de minister:

  • Met welk recht denkt de overheid zich bij voorbaat te kunnen bemoeien met de computers en privécommunicatie van keurige burgers?
  • Waarom zouden burgers nog vertrouwen moeten hebben in een overheid die hen stelselmatig wantrouwt?
  • Erkent de overheid het risico dat zowel criminelen als onschuldige burgers door dit wetsvoorstel “ondergronds” of “onder de radar” zullen gaan?
  • Erkent de overheid de internationale plicht om het recht op privacy steeds verder te verwezenlijken i.p.v. dit recht steeds verder af te breken?
  • Erkent de overheid de internationale plicht om het verbod van zelf-incriminatie steeds verder te verwezenlijken i.p.v. dit steeds verder af te breken?
  • Wanneer zal dit wetsvoorstel worden aangevuld met een onafhankelijke Privacy Impact Assessment en een openbare kosten-baten analyse?
  • Hoe denkt het huidige kabinet verdere oprekking van bevoegdheden en function creep bij volgende kabinetten te kunnen indammen?
  • Welke definitie van ‘terrorisme’ hanteert de overheid bij dit wetsvoorstel?
  • Wat is de rechtspositie van alle andere gebruikers van dezelfde computer en zijn die vervolgens ook verdacht en wordt hun file ook verder nagetrokken?
  • Erkent de overheid het feit dat dit wetsvoorstel zich uitstekend leent voor toekomstig machtsmisbruik?
  • Zijn andere landen vooraf over dit wetsvoorstel geconsulteerd? Zo ja, welke landen en wat was de uitkomst van deze consultatie?
  • Erkent de overheid het belang van klokkenluiders en journalistieke bronbescherming voor een gezonde democratische rechtsstaat?
  • Is de overheid zich ervan bewust dat andere, minder democratische landen dit wetsvoorstel zullen gaan kopiëren ten behoeve van politieke repressie?
  • Wordt het strafbaar om technologie te gebruiken die niet door overheden kan worden gekraakt? En om welke technologie en informatie gaat het dan?
  • Welke gegevens worden opgeslagen uit deze hacks, door wie, waar en wie heeft en krijgt toegang tot deze gegevens ter wijziging, manipulering, deleten? Welke borging zit er in dit proces?

Het patroon? Altijd hetzelfde. We moeten de Europese en wereldwijde agenda (zie IP Traceback voorstel uit reeds 2008!) volgen aangaande vermeend terrorisme en georganiseerde criminaliteit vanuit de as Washington, Londen en Brussel met als testgebied Nederland, voorheen het land van vrijheid en rebellie tegen de overheid. Het zogenaamde probleem wordt sterk uitvergroot zoals we nu ook hebben kunnen zien, toevallig net na de oprichting van het Centrum Cybercriminaliteit, net voor de indiening van het wetsvoorstel, met de hackersaanvallen uitvergroot 2 weken in het nieuws. Om hoeveel het gaat en wie het zijn is volledig onduidelijk en onbekend maar dat het gaat om door buitenlandse overheden aangezette aanvallen wordt vaak bevestigd door gerenommeerde veiligheidsfetisjisten. Dus wat is de oplossing? Natuurlijk 100% controle van alle pc’s en privécommunicatie van alle burgers voor het geval er misschien een “lone wolf” tussen zit. Volledig disproportioneel en zonder gebruikmaking van andere, lichtere middelen.

Het patroon: zoek en vervang

Met leedwezen ziet Privacy First continu onze meer dan 2000 jaar bevochten universele vrijheden afgenomen worden door de veiligheidsfetisjisten bij de overheid, voornamelijk het ministerie van Veiligheid en Justitie. Vul biometrie-paspoorten in bij het ‘gigantische probleem’ van tientallen gevallen van look-alike fraude bij de Marechausse en douane; oplossing overheid: 100% van de Nederlanders DNA af te laten staan. Het probleem van incidenteel terrorisme; oplossing: het opslaan van alle telecommunicatie van alle burgers in Europa. Het probleem van medicatiefouten; oplossing: het wegwerken van het arts- en patiëntengeheim middels het EPD. Enkele onoplosbare aanrijdingen; oplossing: verplichte elektronische kastjes en uitleesbare chips in alle auto’s. Ruziënde passagiers in een taxi; oplossing: verplichte camera’s en geluidsregistratie in alle taxi’s. De kippen- en koeienziektes; oplossing: het universeel chippen van alle (huis)dieren in Europa. Het meten van energieverbuik; oplossing: verplichte introductie van de slimme energiemeter tot achter de voordeur. Het openbaar vervoer managen; oplossing: de traceerbare OV-chipkaart die sowieso niet anoniem is. Overvallen op winkels en juweliers; oplossing: het afschaffen van anonieme betalingen en criminalisering in de media van cashbetalingen. De zelfontwikkelende en verantwoordelijkheid nemende burger in spirituele ontwikkeling; oplossing: het instellen van sekte-meldpunten, etc etc.

Steeds weer hetzelfde patroon; veiligheid, 100% controle en direct inzetten van technologie als oplossing. Een overheid die haar eigen burgers wantrouwt en betaald door diezelfde burgers in noodtempo de burgers haar rechten op vrije communicatie en vervolgens meningsuiting ontneemt. Waar zien we dat meer in de wereld? Waar wijst het vingertje van Nederland altijd zo mooi naartoe? Allerlei landen die hetzelfde gedrag vertonen, van het ene vingertje wijzen er dus nog altijd 3 naar onszelf. Het is een ziekelijk patroon dat van overheidswege maar niet doorbroken wordt. Wij willen een verantwoordelijke overheid die werkt vanuit democratische rechtsprincipes als vertrouwen, het recht op anonimiteit, bescherming van eigen levensomgeving en lichamelijke integriteit en vanuit principes in plaats van door mediahysterie en commercieel gedreven incidentenpolitiek.

Het wordt echt tijd dat er een grote schoonmaak in het denken bij de overheid komt en dat het ziekelijke controledenken vanuit wantrouwen wordt losgelaten. Dan komt er tijd voor het aanpakken van de 5% waar het fout kan gaan. Privacy First gaat uit van vertrouwen (95% van de burgers regelen alles prima en onder elkaar, zonder enige overheidsbemoeienis), wetgeving vanuit de basisprincipes van onze rechtsstaat door verplichte toetsing aan de Grondwet, dan pas de uitvoering vanuit privacy by design en als laatste de ondersteuning door slimme technologie, privacy enhanced.

Het wetsvoorstel is gericht aan onze nieuwe Koning, die volledig beseft wat privacy betekent voor een individu. Ik vraag hem dan ook dit wetsvoorstel niet te tekenen, als het al door de Eerste en Tweede Kamer komt. “Beetje dom voorstel, Opstelten!”, zou Maxima zeggen.

Bas Filippini,
Amsterdam, 3 mei 2013

Gepubliceerd in Columns
donderdag, 25 oktober 2012 12:50

To hack, or not to hack...

Door Adriaan Bos  

Minister Opstelten wil wettelijk vastleggen dat justitie computers mag hacken. Zo kan de politie een computer overnemen door daar spyware op te plaatsen, zonder dat de gebruiker van die computer daar iets van merkt. Op die manier kan tegenwicht worden geboden aan criminelen die steeds inventiever gebruik maken van informatietechnologie. Moeten we daar bezwaar tegen hebben?

De computer is straks de nieuwe tank

Het is duidelijk dat de cybercriminaliteit een zorgelijke ontwikkeling is. In zijn begin dit jaar verschenen boek "Het einde van de privacy" zegt trendwatcher Adjiedj Bakas: Cyberwarfare wordt een taak van het vernieuwde leger, de computer is straks de nieuwe tank. En wat voor tank! Welke publieke voorziening is tegenwoordig niet computergestuurd, variërend van de watervoorziening tot luchthavens, telefoonverkeer, ziekenhuizen, het betalingsverkeer en de bevoorrading van supermarkten. Door die computers over te nemen kan chaos worden gecreëerd. Dat kan een actie van de ene tegen de andere natie zijn, maar ook terroristen en criminelen kunnen zoiets ondernemen. Geen bezwaar dus tegen het hacken van computers door de politie, als tegenwicht?

Een vergaande inbreuk op de privacy

Het overnemen van een computer stelt de politie in staat die van voor naar achter te doorzoeken, inclusief alle privé-gegevens die daar op staan. Dus ook het complete e-mailbestand (inclusief bijvoorbeeld de correspondentie tussen een verdachte en diens advocaat, of diens heimelijke minnaar/minnares), bezochte websites, alle betalings- en administratiegegevens en een persoonlijk dagboek vol gedachten en fantasieën kunnen worden doorgenomen. Dat is een zeer vergaande inbreuk op de privacy. Niet alleen van de verdachte, maar ook van derden die met de verdachte communiceren. Geen bezwaar zal de overheid zeggen, het middel wordt alleen ingezet bij verdenking van strafbare feiten van een zekere ernst (aldus de brief van de minister van 15 oktober jl. aan de Tweede Kamer), en bovendien moet de rechter eerst toestemming geven. Is dat voldoende waarborg, nu en in de ongewisse toekomst?

Privacy moet wijken voor veiligheid

Die oneliner is opgekomen in de VS na 9/11. De politiek in Nederland gaat daar gretig in mee als zich een ernstig incident voordoet, zeker als dat door de media en verontwaardigde burgers breed wordt uitmeten. Met als gevolg veel, vaak disproportionele gelegenheidsmaatregelen. Ons land komt steeds meer vol te hangen met camera's, er worden digitale bestanden aangelegd voor uiteenlopende doelen, die na verloop van tijd worden verruimd door bestanden aan elkaar te koppelen. De technologie van gezichtsherkenning breekt door, een centraal DNA-bestand voor alle burgers komt op ons af. In een vrijdag jl. uitgelekt wetsvoorstel zou staan dat het voor justitie mogelijk moet worden om DNA-materiaal uit de zorg op te eisen voor opsporingsdoeleinden. Als we zo doorgaan zou Orwells '1984' heel goed '2084' kunnen zijn. Gaat het zo ver komen?

Kunnen wij blijven vertrouwen op onze democratische rechtsstaat?

Nog een keer Bakas over onze toekomst: Ieder individu heeft straks een digitale identiteit (inclusief DNA-paspoort en medisch dossier). Die is opgeslagen in de Cloud en kun je, zo zegt hij, selectief toegankelijk maken, behoudens één uitzondering: De enige die overal toegang toe heeft is de overheid. Hoe gaat de overheid om met al die informatie, die haar zo veel macht over burgers geeft? In autoritaire staten laat zich het antwoord raden. Kunnen wij blijven vertrouwen op onze democratische rechtsstaat, op richtlijnen uit Brussel? Een democratie kenmerkt zich onder meer door bescherming van de burger tegen een overmatig bemoeizuchtige overheid. Maar wat is een overheid meer dan een reflectie van haar burgers. Hoe groot kan de invloed van een PVV-achtige partij worden, of van een Gouden Dageraad? Welke garantie hebben we dat een overheid in de toekomst, onder druk van een crisis en/of populistische onverdraagzaamheid, hele andere normen en waarden hanteert, en onze digitale identiteit misbruikt om haar doelen te bereiken?

De klassieke strijd tussen goed en kwaad

In mijn roman 'Advocaat van de waarheid', die onder meer laat zien hoe het ethisch besef in de samenleving kan verschuiven in tijden van crisis, zegt iemand: 'Je zei net dat technologie dienstbaar moet zijn aan de samenleving. Volgens mij zijn we hard op weg naar het tegenovergestelde. We raken volledig in de ban van technologie, als een ring die we niet meer van onze vinger af krijgen. Die maakt iets in ons wakker wat gevaarlijk is. We staren ons blind op de schittering, we raken verslaafd aan de macht die de ring ons geeft. Intussen zien we niet de gestaag groeiende schaduw waarin het licht van ons innerlijk weten dooft.' Dat is natuurlijk een knipoog naar 'The lord of the rings', naar de ring die steeds meer greep krijgt op Frodo Baggins en hem probeert te verleiden de macht van de ring te misbruiken. Zelfs de meest zuiveren van geest kunnen de donkere kant van de ring nauwelijks weerstaan. Het is de klassieke strijd tussen goed en kwaad.

Predictive policing

Predictive policing wordt in opsporingskringen de toekomst van de politie genoemd. Alle burgers digitaal in kaart brengen in een centrale database en daar via algoritmen een risicoanalyse op loslaten: alles wat afwijkt van 'het normale' zou verdacht kunnen zijn. Goed voor de veiligheid in de samenleving, en 'wie niets te verbergen heeft hoeft niets te vrezen'. Maar wie te veel (preventief) wil controleren en te vaak roept dat privacy moet wijken voor veiligheid, of de naam van een ministerie verandert in Veiligheid en (pas daarna) Justitie, begeeft zich op glad ijs.

Het recht om met rust gelaten te worden

Het recht om door de overheid met rust gelaten te worden is door de eeuwen heen bevochten en één van de belangrijkste pijlers van de democratie. We leven in een samenleving waarin de technologische mogelijkheden onbegrensd lijken. Technologie heeft ons veel gebracht, maar dat heeft ook een schaduwkant. Die duistere kant kan de meest elementaire menselijke waarde aantasten: onze persoonlijke vrijheid!

To hack, or not to hack...

De overheid mag de computers van haar burgers niet hacken, in ieder geval niet zonder een heldere visie die de privacy van burgers respecteert en waarborgt, ook in de toekomst. Die visie lijkt er nu niet te zijn.


Oorspronkelijke titel: 'De schaduwkant van technologie: to hack, or not to hack...', http://adriaanbos.blogspot.nl/2012/10/de-schaduwkant-van-technologie-to-hack.html, 24 oktober 2012 (met toestemming overgenomen van de auteur).
In maart 2012 verscheen de roman Advocaat van de waarheid; klik HIER voor een introductie.

Gepubliceerd in Columns
zaterdag, 30 juni 2012 17:02

Een echt mens of een identiteit

Gastcolumn door Sarah Morton 

Voor een Paspoort of ID-kaart moet de burger verplicht vingerafdrukken afgeven en deze komen ook in een gemeentelijke database terecht. Nederland gaat hierin veel verder dan omringende landen, ondanks een negatief advies van het College Bescherming Persoonsgegevens.

Hetgeen bij mij weerstand opwekt.

Niet omdat ik iets 'te verbergen' zou hebben. Privacy beschermt mensen (ook die niets verkeerds hebben gedaan) tegen misbruik door machthebbers. Het is een basisbehoefte, die steeds meer in het gedrang komt. Hoe ver wil men hierin gaan? Wanneer iemand zich steeds bekeken voelt, omdat alle gangen worden gevolgd, durft hij niet meer zichzelf te zijn. Altijd dreigt er kritiek, maatregelen of oordelen, ook als de burger niets onwettigs doet. Ze zitten gevangen onder een alziend oog, alsof het kleine kinderen zijn. Ongewenst dringt de Overheid binnen in het (onschuldige) privé-leven van mensen.

Gegevens op papier of digitaal lijken zwaarder te gaan wegen dan de persoon. Er ontstaan virtuele identiteiten, wat afstand schept tussen mensen. Gegevens worden als absolute, objectieve waarheden beschouwd en daar gaat men elkaar ook op beoordelen. (Zoals het functioneren van een schoolkind ook in dossiers terechtkomt.)

Kinderen vanaf veertien jaar gaan zich onnatuurlijk gedragen en zich indekken, omdat ze zich voortdurend ervan bewust zijn gevolgd te kunnen worden, want zij zijn verplicht om met van afstand uitleesbare gegevens op straat te lopen. 

Welke invloed heeft dit op de geestelijke gezondheid?

Mensen die uit gewetensbezwaren of veiligheidsoverwegingen (!) geen vingerafdrukken willen afgeven, kunnen ook geen geldig paspoort meer krijgen.

Vingerafdrukken zijn zogeheten biometrische gegevens, waaruit persoonlijke en vertrouwelijke informatie kan worden afgeleid. Voorheen werden alleen vingerafdrukken afgenomen van verdachten. Nu worden de vingerafdrukken van alle Nederlanders in databanken opgeslagen. De basis van vertrouwen verdwijnt door ieder persoon bij voorbaat als verdacht te beschouwen en mensen gaan elkaar controleren. Dat wekt bij mij de indruk dat de Overheid de burgers bij voorbaat wantrouwt.

Geef ik geen vingerafdrukken af, dan kan ik ook niet voldoen aan de identiteitseisen, terwijl een ID-kaart in allerlei situaties gevraagd wordt, zoals officiële overeenkomsten, werk, inkomen en medische verzorging.

Ook loop ik risico op boetes of een arrestatie bij het niet kunnen tonen van een geldig ID-bewijs.

Er is ook geen andere mogelijkheid geboden om aan een geldig identiteitsbewijs te komen.

Eén van de officiële doeleinden was een betrouwbaardere identiteit, opdat iemand zich moeilijker voor een ander uit kan geven.

Het risico op identiteitsfraude neemt in de praktijk juist toe, wat haaks staat op de veiligheidsdoeleinden en mensen juist in gevaar kan brengen. De gegevens kunnen uitlekken, zijn te kraken en te verwisselen, omdat de database niet voldoende beveiligd kan worden. Iemand kan zich uitgeven voor een ander. Om zaken te doen, voor chantagedoeleinden of om de ander criminele daden in de schoenen te schuiven. Garanties zijn niet te geven.

Ook komt het voor dat het systeem betrokkenen niet herkent, omdat de uitleesapparatuur is gebaseerd op kansberekening en geen 100% zekerheid biedt. Foute 'matches' bedragen een paar procent van het totaal aan zoekresultaten.    

Het nut en de veiligheid zijn niet aangetoond en wie garandeert mij dat ik niet in de problemen kom, omdat het behalve voor identiteitsdoeleinden ook gebruikt kan worden voor opsporing?

Met zes jaar kreeg ik de diagnose autisme en zo heb ik eerder ervaren hoe 'persoonsgegevens' gebruikt kunnen worden om vrijheden te ontnemen (hoe goedbedoeld ook), ook als de persoon niets strafbaars heeft gedaan. Bijvoorbeeld weinig mogelijkheden voor onderwijs, omdat scholen het niet aandurfden een kind met autisme aan te nemen. De enige optie was een cluster 4 school.

Dit ligt eigenlijk buiten beschouwing van het onderwerp, maar toont weer aan dat 'als je niets te verbergen hebt, je ook niets te vrezen hebt', geen stand houdt.

Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens heeft in eerdere zaken al helder stelling genomen tegen het grootschalig opslaan van biometrische gegevens als DNA en vingerafdrukken door overheden het oordeelt dat dit strijdig is met artikel 8 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.

Onze Overheid stopt veel energie (tijd, aandacht en geld) in het bestrijden van problemen. Terreur, fraude en criminaliteit, wat negativiteit aantrekt. En iedere burger is een potentiële crimineel. Het vertrouwen in de maatschappij gaat verloren, omdat het basale respect ontbreekt: dat iemand onschuldig is tot het tegendeel is bewezen.

Met controle wint de Overheid wel wat veiligheid, maar verliest er veel meer mee: mensen zijn gevoelig voor verwachtingen en gedragen zich vaak ernaar. 

Als we nu eens uitgaan van wat we willen, in plaats van wat we niet willen en daar onze aandacht en energie in steken. Voorbijgangers vriendelijk begroeten in plaats van met wantrouwen te bekijken. Er met z'n allen het beste van maken, in plaats van alles in regels en protocollen moeten vastleggen.

Bronnen: privacybarometer.nl, louisevspaspoortwet.nl
Sarah's website: www.dus-sarah-morton.info

Gepubliceerd in Columns

Column voorzitter Privacy First,
mei 2012 


De op hol geslagen Nederlandse overheid dendert gewoon door. Deze week trapte Opstelten af met zijn zoveelste wetswijziging om zijn geliefde Orwelliaanse staat van Law & Order verder vorm te geven. Dit keer om via “democratische” wetswijzigingen het cameratoezicht uit te breiden en te voorzien van veel meer mogelijkheden, omdat onder andere “Amsterdam om veel vergaandere maatregelen had gevraagd.”

Het controledenken vanuit angst wordt gedragen door de nieuwe elite in onze rechtsstaat. Privacy First ziet in deze bewuste uitholling van onze rechtsstaat de overheid steeds meer als een georganiseerde criminele en terroristische organisatie die in plaats van met wapens via juridische weg onze rechtsstaat omver werpt. Hoog tijd voor het juridisch aanpakken van de direct verantwoordelijke criminelen: Hirsch Ballin, Donner en nu dan Opstelten met zijn secondant Teeven. Zonder dat de burger iets te vertellen heeft en in slaap gehypnotiseerd door incident-gedreven verhalen drukken zij er een “speciale agenda” doorheen. Richting een afluister- en controlestaat gebaseerd op angst en wantrouwen. Dat is nu de norm.

Nu wordt weer de spionagechip in onze auto in een nieuw jasje gestoken. Wederom zonder enige afweging met betrekking tot onze privacy of toepassing van privacy enhanced technology, iets waar Privacy First zich al jaren op richt. Onder het mom van diefstal van auto’s en benzine (hoe groot is precies het probleem?) wordt iedere Nederlander dadelijk verplicht om zich op eigen kosten de hele dag continu te laten volgen door de overheid. Deze RFID-chips moeten in de nummerplaat, in de autoruit en het liefst ook geïmplanteerd in de bestuurder. Op 20 meter afstand uit te lezen, dus continu op alle wegen met de nieuwe camera’s van Opstelten. En dan? Kilometerheffing natuurlijk via deze chips. Geluids- en stemherkenning in de auto zoals nu al stiekem in het openbaar vervoer plaatsvindt en in de openbare ruimte als proef, in combinatie met biometrische gezichtsherkenning.

Spionagekastjes in de auto. Waar waren ze de afgelopen drie jaar ook alweer voor bedoeld? Voor filebestrijding? Privégebruik van leasebusjes? Kilometerregistratie bij leaseauto’s? Spitsmijden? Fraude met kentekenplaten? Vanaf 1 januari 2013 moeten alle auto’s voorzien zijn van een registratiedoos voor autocrashes. Illegaal doorgedrukt via “ons” democratische “Europa” (voor de zeer zeldzame gevallen dat de politie de oorzaak van een aanrijding niet kan achterhalen). Het maakt eigenlijk niet uit, ze MOETEN er blijkbaar komen, dan weer via Rijkswaterstaat en de ANWB, dan weer via de Belastingdienst, en dan maar weer eens de route via de politie. Werkt probleem A niet, dan verzinnen we gewoon probleem B. Nu is het weer via de zogenaamde gezaghebbende instituten RAI, RDW, ANWB, Bovag en niet te vergeten de KLPD. De Stichting Aanpak Voertuigcriminaliteit is een ander gezicht van Meld Misdaad Anoniem en de nieuw op te zetten informatielijn voor het volgen van “sektes”, schijnbaar ook al een groot probleem tegenwoordig. En wat is een sekte? Andersdenkenden? 

Wederom dus twee voorstellen deze week waarin op geen enkele wijze privacybeginselen worden meegenomen, het Centrum Beperking Privacy (CBP) niets van zich laat horen en het proportionaliteits- en subsidiariteitsbeginsel op geen enkele wijze in verhouding staat tot de total control profiling die vervolgens uitgerold gaat worden. Privacy First staat voor het recht om met rust gelaten te worden, je anoniem te kunnen verplaatsen in de openbare ruimte en niet op systematische wijze bespied te worden door de overheid. Middels goede wetgeving geborgd, met een fatsoenlijke uitvoering en ondersteund door privacy enhanced technology.

Verbazingwekkend tevens is alle media-aandacht alsof e.e.a. al een voldongen feit is. Geen enkele voorpagina die tijd en aandacht besteedt aan onze door de eeuwen heen zwaarbevochten rechten en vrijheden tegen al deze Orwelliaanse maatregelen. In crisistijd blijft de overheid zich bezighouden met totalitaire speeltjes in plaats van 50% af te slanken en zich te concentreren op haar kerntaken in menselijke maat met de burgers die haar betalen.

Privacy First zal zich beraden op te nemen stappen, rapporten opvragen om de privacy-aspecten te onderzoeken en sowieso koersen op een vrijwillige i.p.v. verplichte deelname aan dit Big Brother systeem. Wie graag gevolgd of bespioneerd wil worden staat daar natuurlijk vrij in. Diegenen die daar geen trek in hebben: scheur het vignet direct uit je auto en sla de chip in de kentekenplaat met een welgemikte klap stuk. Net zoals de chip in het paspoort en andere door de overheid verplichte systemen waarbij op geen enkele wijze rekening wordt gehouden met de rechten van vrije burgers.

Bas Filippini,
voorzitter Stichting Privacy First

 

Gepubliceerd in Columns

Voorjaarscolumn 2012 

Van alle mensenrechten staat het recht op privacy in deze tijd het meest onder druk. Het is daarom van groot belang dat de overheid, als grootste privacyschender, strak aangestuurd wordt door middel van goede wetgeving. Met goede checks & balances, zowel voor zichzelf als ter controle van eventuele privacyschenders als Microsoft, Google, Apple en grote ICT-bedrijven als Cisco en Intergraph die in China complete elektronische controle-infrastructuren installeren.

De huidige westerse democratieën worden vanuit het "veiligheidsbeginsel" steeds meer gestuurd vanuit wantrouwen, haat en controle in plaats vanuit de principes van vertrouwen, liefde en vrijheid. En dat alles om de laatste drie te beschermen? Voor Privacy First is de streep in het zand al in 2001 gezet. Onder het mom van veiligheid is onze wetgeving sterk gewijzigd in het nadeel van de individuele burger en middels function creep worden de grenzen van de toepassing van deze wetgeving steeds verder opgerekt. Vallen hangjongeren en voetbal-hooligans volgens ons rechtssysteem straks ook onder criminele en terroristische organisaties? En iedereen die anders denkt en doet ook? Wat zijn de grenzen hierin? En wie bepaalt die? En wie controleert de bepaler en uitvoerder?

De grote noemer van waaruit privacyschending momenteel steeds meer plaatsvindt is "profiling". Profiling heeft als doel het totaal volgen van complete populaties of doelgroepen om middels in te stellen criteria en normen zogenaamde "outliers" te identificeren. Outliers zijn afwijkingen van de norm, mensen die ander gedrag vertonen dan de "normaalgroep", of een specifieke groep die de interesse heeft van de overheid, wie dat ook mogen zijn. Mensen die rekeningen open hebben staan, te hard rijden, in een groep samenkomen, advocaten, journalisten, activisten, vliegtuigpassagiers, uitkeringsgerechtigden, sekteleden, etc. Identificeren en volgen maar, wie weet zit er iemand tussen die binnen bepaalde zoektermen valt of zich niet aan de regels heeft gehouden.

Profiling kenmerkt zich door een viertal aspecten die in onze beleving strijdig zijn met de Grondwet als basis voor onze rechtsstaat:

  • Het omdraaien van een fundamenteel rechtsbeginsel: burgers worden massaal gevolgd zonder concrete, redelijke verdenking van een strafbaar feit. Door profiling wordt iedereen een potentiële verdachte waarbij ongestraft ieders privacy geschonden mag worden.
  • Profiling middels de huidige technologie is gericht op continue, realtime identificatie in plaats van passieve registratie en analyse van data achteraf van een met rede verdachte burger. Dus van registratie naar identificatie, zonder toestemming en medeweten van de argeloze en goedvertrouwende burger. De overheid misbruikt zo vanuit haar eigen wantrouwen het goede vertrouwen van de burger en stelt daarbij zelf haar eigen normcriteria in. Niet democratisch getoetst. Zonder strenge wettelijke waarborgen.
  • Technologie voor profiling wordt ingezet vanuit het principe "alles mag als het technisch kan". Dit is grotendeels onzichtbaar voor de burger. Metrostations, treinen, bussen, trams, alle centra in steden, politiehelmen en zelfs parkeerautomaten (!) in Amsterdam worden onverdroten uitgerust met camera’s. Deze zijn gekoppeld aan centrale meldkamers en waar mogelijk uitgerust met identificatie- en patroonherkenningssoftware om alle "verdachte zaken" direct te kunnen waarnemen. Mantra van de overheid: "zoals de waard is, vertrouwt hij zijn gasten".
  • Steeds verdere beperking van de internetvrijheid voor bedrijven en individuen. Sinds 2010 wordt al ons persoonlijke telefoon- en emailverkeer opgeslagen. Alles om profiling voor te bereiden. Vanuit Amerika wordt momenteel een wetsvoorstel (CISPA) voorbereid dat particuliere bedrijven en de Amerikaanse overheid het recht geeft om iedere burger zonder bevelschrift te bespioneren, op elk moment, zo lang als ze willen, en aan te geven indien er "outliers" zijn. Zaken als WikiLeaks, kinderporno en het kopiëren van illegale content worden van harte gebruikt om nieuwe wetgeving te introduceren om onze internetvrijheid verder te beperken en vervolgens ook van toepassing te laten zijn op andere gebieden die de overheid wil controleren. Liefst wereldwijd, zonder enige democratische controle. De overheid verplicht de burger steeds meer diensten via het internet af te handelen, van het Burger "Service" (lees: Controle) Nummer (BSN), het Elektronisch Kind Dossier (EKD/DDJGZ), het Elektronisch Leerling Dossier (ELD), de Diagnose Behandel Combinaties in de zorg (DBC’s), etc. Van elke burger ontstaat zo een "electronic life file" die in combinatie met achtergelaten elektronische sporen verdacht of afwijkend gedrag moet kunnen gaan voorspellen. Liefst realtime, online. Dit alles natuurlijk om onze vrijheid te beschermen...

Indien de vingerafdrukken in het paspoort vervangen zullen worden door nieuwe biometrische kenmerken, wordt de weg vrijgemaakt voor een veel ergere profiling-variant. Via een opgeslagen gezichtsscan kan de burger straks realtime in de openbare ruimte worden geïdentificeerd en gevolgd en middels profiling eruit worden gepikt. Op basis van door "iemand" opgestelde criteria. De focus van de overheid richt zich hierbij bewust op het aanpassen van de techniek. Dan hoeven we het gelukkig niet over het principe te hebben of biometrie eigenlijk wel gewenst is in onze samenleving, en zo ja, onder welke condities en waarborgen. Privacy First staat voor privacy by design en privacy enhanced technology en strakke wetgeving ten aanzien van biometrie en profiling. Wij willen onze kinderen namelijk niet achterlaten in een elektronisch concentratiekamp...

Voor een vrij, open en levend 2012!

Bas Filippini,
voorzitter Stichting Privacy First

 

Naschrift: in het kader van het Nationaal Privacy Debat is deze column tevens als Opinie gepubliceerd door Webwereld: zie http://webwereld.nl/opinie/110383/profiling-het-grootste-gevaar-voor-privacy--opinie-.html en http://nationaalprivacydebat.nl/article/ww/110383/profiling-het-grootste-gevaar-voor-privacy-opinie 

Gepubliceerd in Columns
zaterdag, 10 maart 2012 16:37

Ophef over identificatieplicht

Het Openbaar Ministerie (OM) tekende onlangs beroep aan tegen de vrijspraak van een orthodox-joodse man die zich niet terstond kon identificeren. De man werd op 8 oktober jl. staande gehouden en verzocht zich te identificeren. De man vertelde de agenten dat hij geen ID-kaart bij zich had omdat het sabbat was. De religieuze regels die hij volgt, verbieden het om tijdens de sabbat iets bij zich te dragen. Wel gaf hij de politie toestemming om zijn rijbewijs thuis op te halen om zo zijn identiteit vast te stellen. Daarmee heeft hij in tegenstelling tot wat het OM beweert, aan de identificatieplicht voldaan. De kantonrechter ontsloeg de betreffende man op 17 februari jl. van rechtsvervolging.

Sinds januari 2005 geldt in Nederland de Wet op de Uitgebreide Identificatieplicht. Burgers moeten op verzoek van een daartoe bevoegd ambtenaar een identificatiebewijs kunnen tonen; er is sprake van een toonplicht. De plicht tot het dragen van een identiteitsbewijs (draagplicht) staat niet in de wet. Dit verschil mag academisch lijken, maar heeft belangrijke consequenties voor de dagelijkse praktijk. Het betekent niets meer en minder dan dat iemand die geen identiteitsbewijs draagt op zich niet in overtreding is. En dat geldt niet alleen voor mensen met een bepaald geloof.

In Nederland is er jaren veel weerstand geweest tegen de invoering van de identificatieplicht. Dat heeft ook te maken met het feit dat in de oorlog door het Nederlandse persoonsbewijs veel joden zijn afgevoerd.

In december 2003 werd de uitbreiding van de identificatieplicht in de Tweede Kamer besproken. Het wetsvoorstel kreeg veel kritiek van de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak, de Orde van Advocaten en het College Bescherming Persoonsgegevens, dat wees op het gebrek aan onderbouwing en de strijdigheid met art. 8 lid 2 EVRM. Privacy International wees er bovendien op dat de plicht tot het dragen van een identiteitsbewijs in strijd is met het VN-verdrag voor de rechten van het kind, art. 16. Kort voor het parlementaire debat werd de draagplicht dan ook uit het wetsvoorstel geschrapt. Minister Donner verklaarde alleen een toonplicht in te willen voeren. Voor de PvdA was deze verandering een argument om voor te stemmen. De ChristenUnie, SGP, GroenLinks en SP stemden tegen de wet. Toen de wet was aangenomen wilde de VVD alsnog een draagplicht. In 2007 deed Henk Kamp (VVD) als Kamerlid opnieuw een poging om via een boerkaverbod de plicht tot het dragen van een identiteitsbewijs in de wet te laten opnemen.

In andere landen met alleen een toonplicht, zoals bv. Duitsland of Luxemburg, betekent dit daadwerkelijk dat men niet verplicht is een identiteitsbewijs bij zich te dragen. Als daar een persoon wordt aangehouden en hij/zij heeft geen identiteitsbewijs bij zich, wordt hij of zij in de gelegenheid gesteld dat op te halen tenzij er een dringende reden is de persoon meteen mee te nemen. In België is er wel een draagplicht en wel vanaf 1919. In Frankrijk is er een toonplicht voor Franse staatsburgers en een draagplicht voor migranten.

In Nederland wordt de toonplicht in de praktijk ten onrechte uitgelegd als draagplicht. Om dit te bereiken spreekt de wet van "aanbieden bij de eerste vordering" en moeten we volgens de Postbus 51-folder altijd een identiteitsbewijs bij ons hebben. Een folder is echter niet hetzelfde als de letterlijke tekst van de wet. De Haagse kantonrechter heeft op dit punt dan ook een juiste uitspraak gedaan.

Het OM lijkt zich hier niet bij neer te leggen, en de plicht om een identiteitsbewijs te dragen alsnog op een oneigenlijke wijze af te willen dwingen. Een woordvoerder van het OM liet weten: "Het is daarom belangrijk dat een hogere rechter zich hierover buigt. Dan weten burgers ook in de toekomst waar ze aan toe zijn." GroenLinks en de PvdA hebben vragen gesteld over deze kwestie.

Update Privacy First 8 februari 2013: de rechtszitting in het hoger beroep in deze zaak vindt plaats op dinsdag 12 februari 2013 (10.00u) bij het Hof Den Haag.

Update Privacy First 12 februari 2013: zoals verwacht deed het OM het tijdens de rechtszitting vanochtend voorkomen alsof sprake zou zijn van een draagplicht. Door de advocaat van de 'verdachte' werd (onder meer) terecht beargumenteerd dat slechts sprake is van een toonplicht, waar in casu aan was voldaan. De meervoudige kamer van het Hof doet uitspraak op dinsdag 26 februari as. (9.00u).

Update Privacy First 26 februari 2013: in een teleurstellende uitspraak heeft het Hof Den Haag vandaag alsnog geoordeeld dat sprake was van overtreding van de identificatieplicht. Daarbij miskent het Hof echter het onderscheid tussen een draagplicht en een toonplicht:

"Uit de Memorie van Antwoord van de minister van justitie aan de Eerste Kamer, zoals deze staat weergegeven onder punt 18 van de pleitnotities, volgt niet dat in het geval de verdachte zijn identiteitsbewijs thuis heeft liggen, steeds van een politieambtenaar verwacht of zelfs geëist zou mogen worden dat hij de verdachte vergezelt naar zijn woonhuis. Dat iets dergelijks in het onderhavige geval uiteindelijk wel is gebeurd, doordat politieambtenaren met verdachtes toestemming en met behulp van een buurvrouw van verdachte, die over zijn huissleutels beschikte, zich de toegang tot zijn huis hebben verschaft om aan de hand van de in verdachtes portemonnee aangetroffen rijbewijs zijn identiteit te kunnen vaststellen, levert naar het oordeel van het hof in de onderhavige zaak in redelijkheid geen grond op voor het openbaar ministerie om niet tot vervolging over te gaan. (...) Het hof is voorts van oordeel dat het feit dat de verdachte zich bereidwillig heeft opgesteld om, met behulp van zijn buurvrouw en de verbalisanten, zijn identiteitsbewijs alsnog ter inzage aan te bieden niet af doet aan het feit dat uit de wet noch uit de onder punt 42 van de pleitnotities genoemde Memorie van Antwoord volgt dat onder deze gegeven omstandigheden geen sprake is van een overtreding van artikel 447e van het Wetboek van Strafrecht."

Het is te hopen dat de Hoge Raad deze uitspraak spoedig zal corrigeren.

Update 11 december 2015: lees ook NOS op 3, 'Geen ID-kaart bij je? Vraag agent even mee te lopen', met naschrift Privacy First.

Gepubliceerd in Columns

Kerst- en Nieuwjaarscolumn 2011 

Stichting Privacy First bestaat dit jaar 3 jaar en heeft als doelstelling "eigen keuzes in een vrije omgeving", gebaseerd op de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens uit 1948. Privacy First staat voor "Het Nieuwe Actievoeren", te weten een zakelijke en professionele benadering naar de overheid en het bedrijfsleven, waar nodig langs juridische weg. Vanuit het principe van goede wetgeving toetsbaar aan de Grondwet, goede uitvoering (privacy by design) en goede ondersteuning door technologie (met privacy enhanced technology).

Van alle mensenrechten staat het recht op privacy in deze tijd het meest onder druk. De overheid, die van ons belastinggeld verantwoordelijk is voor het beschermen van onze persoonlijke levenssfeer en lichamelijke integriteit, is verworden tot de grootste privacyschender ooit. In haar ongekende controlewaanzin zijn de afgelopen 10 jaar middels wetgeving veel van de fundamentele verworvenheden van onze democratische rechtsstaat geëlimineerd, jaar in, jaar uit. Vanuit het principe "veiligheid voor privacy" en "als je niets te verbergen hebt, heb je niets te vrezen". De verantwoordelijke ministers Donner en Hirsch Ballin hebben beiden nieuwe banen gekregen om ons rechtssysteem te vertegenwoordigen. Hoe cynisch kan het zijn.

Alle mogelijke incidenten worden aangegrepen om angst te creëren bij de burger voor veelal fictieve problemen, om vervolgens met een voor iedereen verplichte privacybeperkende maatregel (verankerd in een wet!) te komen. Enkele belangrijke ontwikkelingen wil ik hieronder toch even op een rijtje zetten:

Real-time controle in onze openbare ruimte

Spionagekastjes in de auto. Waar waren ze de afgelopen drie jaar ook alweer voor bedoeld? Voor filebestrijding? Privégebruik van leasebusjes? Kilometerregistratie bij leaseauto's? Spitsmijden? Fraude met kentekenplaten? En nu weer voor autocrashes? (Voor de zeer zeldzame gevallen dat de politie de oorzaak van een aanrijding niet kan achterhalen?) Het maakt eigenlijk niet uit, ze MOETEN er blijkbaar komen, dan weer via Rijkswaterstaat en de ANWB, dan weer via de Belastingdienst, en dan maar weer eens de route via de politie. Werkt probleem A  niet, dan verzinnen we gewoon probleem B. De contracten met de grote IT-bedrijven zijn immers al getekend en er volgen boetes als we deze niet nakomen.

Elektronisch concentratiekamp

De nieuwste variant op dit thema is automatische nummerplaatherkenning (ANPR), elektronische slotgrachten om steden en onze grote nieuwe vriend @migo-Boras: een camerasysteem op alle grensovergangen dat in je auto mee kan kijken met gezichtsherkenningscamera's. De overheid moet en zal gedwongen toezicht krijgen in jouw privédomein, om te beginnen je auto. Om alles van je te weten en real-time controle uit te oefenen op waar je bent, met wie, hoe hard je rijdt, welke boetes je krijgt en zelfs of je je auto wel kan starten als je zaken doet die de overheid niet bevallen. Bekend fenomeen hierbij is function creep (doelverschuiving): we beginnen met een elektronisch alcoholslot, wat uiteindelijk leidt tot een elektronisch discriminatieslot in je auto. Oftewel: ik ben het niet met je eens, dus ik ontneem je je mobiliteit. Teeven en Opstelten verstaan daarbij onder privacybescherming: als iets tegen de wet is, dan veranderen we gewoon de wet. Mensen die voor hun rechten opkomen en het niet met ons eens zijn, dat zijn vervelende en verdachte mensen, zogenaamde privacy fetisjisten. Die moeten we maar eens in de gaten gaan houden. Dit vanuit de zogenaamde profiling-gedachte: continue controle van de gehele doelgroep, bijvoorbeeld autorijders, in de hoop de outliers (afwijkingen van "normaal") eruit te kunnen filteren die eventueel strafbare feiten hebben uitstaan. Dit in navolging van Amerikaanse Law & Order tv-series, het grote copy-voorbeeld bij gebrek aan een eigen, originele invulling van de samenleving.

Politiest(r)aat

Ook op straat is de overheid steeds meer aanwezig en worden specifieke maatregelen voor initieel onze voetbalhooligans en illegale criminelen aangegrepen om nu uit te breiden naar alle burgers tot een zogenaamde politiest(r)aat. Jawel hoor, met cameratoezicht en identiteitscontrole. De incidenten met hulpverleners worden dankbaar aangegrepen om een totalitair optreden van de politie mogelijk te maken. De belediging van ambtenaar in functie wordt misbruikt en onschuldige burgers met vermeende beledigingen, of (kinderen) zonder identiteitsbewijs worden als criminelen uit hun auto's gesleurd, van hun fiets getrokken en in de cel gegooid. Als diezelfde politie vervolgens niet meer wordt vertrouwd komt de oplossing: een nationaal verkliksysteem genaamd Burgernet, Meld Misdaad Anoniem en andere aangeefsystemen. Waar is die vriendelijke wijkagent gebleven die iedereen bij naam kende? In de meldkamer en achter het bureau, aan het managen... en de bekeuring voor claxoneren aan het verhogen naar € 350,- per incident.

Over de grenzen gaan

De rellen in Engeland deze zomer zijn inmiddels aangegrepen door de Britse politiewaakhond om nu ook met scherp te gaan schieten op zogenaamde "relschoppers" (demonstranten?). Wij zijn natuurlijk benieuwd of de meest open rechtsstaat, Noorwegen, zijn rug recht kan houden of nu ook door de bocht gaat, geholpen (door wie eigenlijk?) met € 500 miljoen aan gelden om "betere controlesystemen" te gaan invoeren. Of België, waar de burger een gezonde afkeer heeft van de overheid en de controledrift nog niet goed op gang was gekomen na het treurige incident in Luik. Incidentenpolitiek, function creep! Meehuilen met de "lone wolves" is nog steeds de teneur. Dat diezelfde "lone wolves" wapenvergunningen hebben en bekend zijn bij (maar niet opgepakt door) de politie en vooral veiligheidsdiensten wordt in de hitte van de verslaggeving maar even vergeten.

Spaceship Amerika

De Verenigde Staten voeren de controledrijfjacht aan, vanuit het terrorismesyndroom. En verplicht andere landen om te volgen: "you are either with us or against us". Bodyscanners op vliegvelden stuiten op weerstand bij de bevolking. Geen probleem: het incident "vloeistofbom" wordt aangegrepen om dit toch in te voeren. De apparaten stonden al klaar notabene. Hoe kan dat nu toch, waren de contracten wellicht al getekend met de bekende boeteclausules? Dat er in de VS gewerkt wordt met röntgenscanners (in plaats van ultrasone scanners) die schadelijk voor de gezondheid zijn, wordt even vergeten. Wat wordt de software-upgrade van de volgende generatie scanners?

De eerste mobiele scanapparaten zijn al gesignaleerd, voor vingerafdrukken, DNA en wat nog meer. Wat het nut hiervan is en wat het de laatste jaren allemaal heeft opgeleverd is totaal onduidelijk, wat het kost aan geld en het inleveren van persoonlijke vrijheid des te meer. De laatste loot aan de stam is Amerikaanse wetgeving waarmee iedere potentiële terrorist wereldwijd door het Amerikaanse leger kan worden opgepakt en in militaire detentie à la Guantanamo kan worden geplaatst. Zonder proces en voor onbepaalde tijd. Zo zie je maar, goed voorbeeld doet goed volgen... door onze immer lachende president Obama. What's the difference?

Cameraterreur

De cameraterreur breidt zich maar uit en uit, sterk gestimuleerd door incidentgedreven angstkrampen waarvan het bedrijfsleven dankbaar gebruik maakt. De overheid, met Opstelten voorop, is volledig cameraverslaafd in plaats van werkelijk in contact te staan met de eigen burgers. Metrostations, treinen, bussen, trams, alle centra in steden, politiehelmen en zelfs parkeerautomaten (!) in Amsterdam worden onverdroten uitgerust met camera's. Deze zijn gekoppeld aan centrale meldkamers en waar mogelijk uitgerust met identificatie- en patroonherkenningssoftware om alle "verdachte" zaken direct te kunnen waarnemen. Van registratie naar real-time identificatie, zonder enig respect voor het fundamentele recht van anonimiteit van de burger en het waarborgen daarvan door de overheid.

Niet veiligheid maar geld gaat voor privacy

In het grote voorbeeld van onze politici, Blablamerika, zijn onlangs de eerste camerasystemen in lantaarnpalen ingebouwd met emotie- en patroonherkenning en tweeweg-communicatie, om de burger continu te kunnen "waarschuwen" voor mogelijke incidenten. Dat het bij het onderdrukken van de privacy van burgers om veel geld gaat, waar de bekende ICT-bedrijven hun jaaromzet in de crisis mee kunnen goedmaken, hebben de OV-chipkaart, het EPD en het nieuwe paspoort wel laten zien. De belangenverstrengeling is op grote schaal aanwezig, bestuurders nemen totaal geen verantwoordelijkheid hierin en zijn alleen geïnteresseerd in op korte termijn snel geld verdienen. Dat hun eigen kinderen straks ook volledig in hun zelfgebouwde elektronische concentratiekamp gevangen zitten vergeten ze maar even voor hun eindejaarsbonus.

Voorbeelden van dergelijke bedrijven zijn Cisco en Intergraph, die zojuist voor € 1,7 miljard hun eerste 500.000 elektronische ogen in Tsjoenking (China) hebben geïmplementeerd, in een gebied dat 5 maal zo groot is als Amsterdam. In alle parken, openbare ruimten, volkswijken, kruispunten etc, dus overal. De particuliere camera's nog niet meegerekend. Uit onderzoek van de Privacy Barometer blijkt dat met het schrappen van alle Nederlandse anti-privacy maatregelen van de afgelopen jaren miljarden euro's te bezuinigen zijn. Een mooie kans voor ons kabinet in deze tijd!

Controleziektes en gezondheidszorg

De overheid sluit het net rondom de burger steeds strakker en daarom is het van belang een andere ontwikkeling rondom onze privacy in de gaten te houden die te maken heeft met de persoonlijke integriteit van het lichaam en de informatie hierover. De arts op de troon, betaald door grote farmaceutische bedrijven, geholpen door voor de burger verplicht gestelde wetgeving en medicatie via diagnose behandel combinaties (DBC's). Waan of werkelijkheid? Het zou zo maar kunnen zijn.

De laatste jaren wordt de burger overspoeld door allerlei (minder) goedbedoelde initiatieven die te maken hebben met zijn/haar eigen gezondheidsveiligheid. En allen gaan over het verplichtstellen van centrale systemen, afgifte van persoonlijke data en lichaamseigen kenmerken en -materiaal en het bouwen van grote databanken die met één druk op de knop uitwisselbaar zijn, liefst via internet. Hetzelfde internet waarvan de grote drijvende kracht achter de nieuwe opsporingsdatabase in de Paspoortwet, de heer Donner, al zei dat hij liever alles met de oude post doet vanwege de fundamentele onveiligheid van internet. Dat geldt helaas niet voor onze kinderen, die voortdurend via internet gecontroleerd worden in het Elektronisch Kind Dossier (EKD) en Elektronisch Leerling Dossier (ELD), een systeem dat wederom verplicht is en waarin kinderen gevolgd worden op bizarre persoonlijke kenmerken, hun voortgang en afwijkingen en waarin ook de ouders direct maar even meegenomen worden. Waarin het wonen in een buitengebied (lees: natuurlijke omgeving) als extra risicokenmerk is opgenomen. Wil je dat minnetje niet, verhuis dan direct naar de stad, dat is wel zo veilig voor je kind!

Controle-epidemieën

Een groot gevaar voor onze lichamelijke integriteit in 2012 zou de uitbraak van een nieuwe epidemie kunnen zijn. Zeker nu bekend is dat wetenschappers (?) van de Erasmus Universiteit (en waar nog meer in de wereld) erin "geslaagd" zijn om het vogelgriepvirus om te bouwen tot een door de mens overdraagbaar virus. In de eerste plaats schokkend om te zien dat men hier überhaupt mee bezig is, wat het doel van dergelijk onderzoek is en wie dit soort onderzoeken betaalt. Wat vastgesteld kan worden is dat deze onderzoekers niet op zichzelf staan en dat het wachten is op uitbraken uit laboratoria, hetzelfde als met centrale databanken is gebeurd. Het verschil met een cd-rom met bank- of persoonsgegevens is dat bij een epidemie de hysterie de toon voert en dat er supranationale krachten worden geactiveerd.

De WHO heeft de laatste jaren al proef kunnen draaien met de vogel- en varkensgriep en heeft een ongecontroleerde macht in dergelijke gevallen, ondersteund door het leger. Dit alles is in prachtige verdragen vastgelegd die de nationale soevereiniteit te boven gaan. Op hun website is exact te lezen in dollars per land hoeveel geld hierin omgaat. En wat de penetratiegraden van "zorg" en vaccinatie zijn. Per land en regio in detail opgeslagen in databases van de meewerkende overheden, op persoonsniveau. Hoezo EPD, de WHO wil graag uw gegevens wereldwijd in een database, wel zo gemakkelijk. Nu DNA-analyse gebruikt wordt voor het al vroeg detecteren van ziekteaanleg en zelfs criminaliteitsaanleg, zal de overheid preventief (pre-emptive, op z'n "drones") ingrijpen om het risico op ziekte en vergrijp al in een vroeg stadium te elimineren. Voor een veilige samenleving wel te verstaan, dat moet toch duidelijk zijn!

De Europese Superstaat

De Europese Unie ontpopt zich de laatste jaren steeds meer als een privacyovertreder. Uitwisseling van persoonsgegevens, opslag van alle persoonlijke communicatie, verplichte vingerafdrukken in paspoorten, standaardisering van alle betaalgegevens bij drie creditcardmaatschappijen, voorbereiding tot verplichte slimme meters om onze bewegingen in huis real-time te registreren en nog veel meer nieuwigheidjes in 2012? Veelal vanuit onderzoekssubsidies waarin de oplossingen worden bedacht en getest en tevens onderzocht wordt hoe de bevolking erop zal reageren. Vervolgens via een Europese wetswijziging, aangevraagd door één van de lidstaten, dus zogenaamd vanuit de eigen vrije wil van de bevolking... Een zeer flagrant voorbeeld van industrielobby is het opheffen van het verbod op genetisch gemanipuleerd voedsel en het fenomeen van de door de EU verplichte "spaarlampen". Deze lampen zijn in uitgebreid onderzoek in Duitsland zwaar giftig bevonden en kapotte lampen moeten als chemisch afval worden behandeld vanwege de zeer gevaarlijke kwikdampen. Milieutechnisch worden al onze stortplaatsen momenteel volgegooid met kwik; een materiaal dat zeer moeilijk uit het milieu te verwijderen is. Gebruik die lampen dus niet meer: slecht voor je gezondheid en zeer slecht voor het milieu!

Privacy First staat voor vrijheid voor iedereen en privacy voor het individu. Vanuit het principe "wat u niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet". Alleen in het geval van een gerede verdenking van een strafbaar feit kan de privacy tijdelijk worden opgeofferd. Ieder mens is vrij en onschuldig totdat het tegendeel bewezen is. En niet andersom, iedereen als potentiële verdachte, zoals nu steeds meer het geval is. U heeft niets te verbergen, dus hoeft u ook niet gecontroleerd te worden. Onze democratische rechtsstaat is gebouwd op vertrouwen, de menselijke maat en het stimuleren van het nemen van eigen verantwoordelijkheid. Voor jezelf, voor anderen en voor het vormgeven van de samenleving. Idealisme hierin is van wezenlijk belang: zonder vrijwilligers en idealisme is een samenleving ten dode opgeschreven. Dus eerst goede wetgeving, dan goede uitvoering hiervan en tot slot goede invoering van privacy enhanced technologie.

Technologie is juist nu in staat om individuele vrijheid te vergroten en de democratie weer laagdrempelig terug te brengen naar de burger. Een groot voorbeeld van burgerparticipatie voor mij is het Zwitserse systeem, dat als basis zou kunnen dienen voor continue burgerreferenda via internet in plaats van het uitvoeren van dure marktonderzoeken waarbij de burger over de uitkomst niets te vertellen heeft. Het ontbreken van de menselijke maat en waardigheid in de op cijfers en geld gebaseerde samenleving is een groot gemis en de moeite waard om in een brede maatschappelijke discussie voortdurend te bespreken. De verdere juridisering van de samenleving leidt tot angst onder ambtenaren om eigen verantwoordelijkheid te nemen en met uitzonderingen de regel te bevestigen in plaats van de uitzondering tot regel te verheffen. Hierdoor staat de overheid steeds verder van de burger, die vervolgens tegen anonieme en amorfe "windmolens" moet vechten...

Nu de onafhankelijke rechtspraak vermorzeld dreigt te worden in de technocratische houdgreep van het ministerie van Justitie, burgers fors meer moeten gaan betalen om een rechtszaak aan te spannen en stichtingen amper nog lijken te mogen optreden uit hoofde van (groepen) burgers is het hoog tijd weer eens de principiële discussie aan te gaan over hoe een westerse open democratische samenleving ingericht kan worden vanuit principes van vertrouwen, liefde en vrijheid, ondersteund door alle kennis en kunde van de afgelopen 2000 jaar die ons hierheen gebracht heeft!

Voor een vrij, open en levend 2012!

Bas Filippini,

voorzitter Stichting Privacy First

 

Gepubliceerd in Columns

Door onze gastcolumnist. 

Het zal u maar gebeuren, u heeft een vakantie gepland met uw gezin binnen de EU, in Bulgarije. Uw vakantie eindigt in een nachtmerrie. Eén van uw kinderen was in goed vertrouwen met de lokale jeugd gaan stappen. Vervolgens is uw kind in hechtenis genomen. Men geeft niet aan waarom uw kind wordt vastgehouden, een tolk is niet voorhanden en de gevangenisomstandigheden zijn slecht: de bezettingsgraad is 155 procent, vies eten, slechte hygiëne en geen medische zorg. Na maanden van voorarrest, en met hulp van een door u gefinancierde dure advocaat en tolk, heeft u het geluk dat uw kind naar Nederland mag; de rechter heeft een vonnis geveld. Het jaar erop besluit u naar Polen op vakantie te gaan, maar aan de grens wordt uw kind wederom opgepakt. Het Europees Arrestatiebevel (EAB) bleek nog steeds van kracht en men weigert om het EAB te laten vervallen. Fictie? Nee, het is realiteit. Tussen 2005 en 2010 zijn er in de EU 54.689 EAB's uitgevaardigd, waarvan 11.630 mensen zijn uitgeleverd.

Het EAB werd door de EU in het leven geroepen i.v.m. de terroristische dreiging en om het mogelijk te maken om EU-burgers te straffen voor zware vergrijpen binnen een EU-lidstaat. Inmiddels zijn zware vergrijpen als moord en terrorisme verworden tot rekbare begrippen als "corruptie" en "vreemdelingenhaat". Te pas en te onpas maken landen hier gebruik van. Koplopers in het indienen van een EAB-verzoek zijn in volgorde van hoogte van aantallen: Polen, gevolgd door Duitsland, Roemenië, Frankrijk en Hongarije.

Pogingen aan het adres van de Nederlandse Overheid lopen uit op niets. Minister Opstelten geeft geen krimp. Ook hogerop wil het niet lukken. Ondanks verzoeken aan de Europese Justitiecommissaris, Viviane Reding, ingediend door het Advocatencollectief, Fair Trial International, Amnesty International, Anti Folter Comité, en vele anderen, legt de Commissie alles naast zich neer. De enige aanpassing die zal worden gedaan, aldus mevrouw Reding in een toelichting in het Europees Parlement op 8 juni 2011, is het aanpassen van het bestaande Rapport. Deze aanpassingen voorzien erin dat de EU-landen niet te pas en te onpas een verzoek indienen. Het vergrijp moet straks proportioneel getoetst worden. Is het vergrijp klein en de kosten hoog, dan wordt een verzoek niet meer gehonoreerd. Verder moeten uitvoerende lidstaten informatie kunnen verzamelen om te checken of het bewijsmateriaal volgens de geldende rechtsnormen is verkregen en heeft men recht op juridische bijstand in beide landen.

Waar wringt dan nog de schoen? Wel, in Nederland kan een Nederlandse rechter niet toetsen of uw Nederlandse kind terecht of onterecht gevangen zit in een EU-lidstaat. Dat is vervelend, want in Nederland is in de Grondwet vastgelegd dat een onafhankelijke rechter toetst of er sprake is van een strafbaar feit, en zo ja, wat de straf is die hierop volgt. Ingeval van het EAB is dit niet van toepassing en mag alleen de Internationale Rechtshulpkamer (IRK) te Amsterdam het Arrestatiebevel inzien op inhoud, en verder niets. Er wordt dus niet getoetst of gecheckt of de inhoud klopt. Zodoende is de Nederlandse burger uitgeleverd aan de rechtspraak van het betreffende EU-land. Het moge duidelijk zijn dat zowel de rechtspraak alsook de wetgeving per land verschilt. Het blijft dan ook de vraag waarom minister Opstelten zich niet hard maakt voor de Nederlandse bevolking en paal en perkt stelt aan wat wij accepteren en wat niet. Ook is het onbegrijpelijk waarom de Tweede Kamer dit probleem niet tot één van haar eerste prioriteiten maakt.

Iedere Nederlandse burger wordt geacht de wet te kennen. Moeten we ons nu ook gaan verdiepen in de wetten van alle EU-lidstaten?

Het slechte nieuws is dat het dus allemaal helemaal niet meevalt. Net zomin dat dodelijke ziektes, ongelukken enz. alleen bij anderen voorkomen, wordt de kans dat iemand uit uw familie of kennissenkring straks gevangen zit binnen de EU jaarlijks groter. U kunt de ontwikkelingen over het EAB volgen via Google en via elke andere zoekmachine.

Gepubliceerd in Columns

Door onze gastcolumnist. 

Nederland is een land met molens, polders, dijken, sociale voorzieningen, goede wegen, hooggekwalificeerde zorg, democratie, een meerpartijenstelsel en er is plaats voor ca. 16,6 miljoen mensen. Wij hebben relatief weinig gedetineerden (1:1000 inwoners), dit in vergelijking met Amerika waar het percentage gevangenen ongeveer 1:100 inwoners is. Om een en ander leefbaar te houden hebben wij in Nederland wetten en regels die moeten worden nageleefd. Als u in de fout gaat en u wordt gepakt, krijgt u straf. Heel normaal. Dit zorgt ervoor dat wij plezierig naast elkaar leven en dat dankzij het Trias Politica beginsel.

Toch blijkt dit niet genoeg. De angst zit er goed in. Immers wij moeten ons tegen terrorisme wapenen, zo wordt ons verteld. Dus eigenen we ons het buitenlandse terrorisme toe. Nederland wil als wereldspeler en bondgenoot graag meedoen. Vanwege de terrorismedreiging hebben ijverige ambtenaren het razend druk met o.a. het inrichten van de nationale veiligheid. Het is een waar bureaucratisch gebeuren. De digitale controle is aangescherpt: overal camera's en ons doen en laten wordt geregistreerd, per openbaar vervoer of per auto en als het even tegenzit worden ook uw telefoongesprekken afgeluisterd. Al deze informatie wordt in databases opgeslagen.

Maar ook dat is niet genoeg! Nederland wordt te groot en het aantal inwoners is moeilijk te managen. Bestuurlijke maatregelen als wetten en regels moet sneller en efficiënter, dus keren we de bewijslast gewoon om. Scheelt voor de Overheid veel tijd en geld. De hele rijke burger (ca. 130.000 in 2010) met de beste contacten kan eventueel juridische stappen nemen, mits hij een lange adem heeft. De lage- en middeninkomens hebben weinig armslag. In het laatste geval is massaal demonstreren een uitweg; we leven immers in een democratie.

Al dit digitale werk en nieuwe maatregelen leveren wel iets op. Nederland heeft haar achterdeur hiermee op slot gezet. Immers zij weet nu veel over haar ingezetenen, hun doen en laten, hun voorkeuren en hun aversies. Er is een (schijn)veiligheid gecreëerd door de bureaucratie. Maar wat heeft dat in vredesnaam met terrorisme te maken en bondgenootschap? Het knelt. Wat de Overheid over het hoofd ziet is dat zij de voordeur helemaal open heeft gezet. Daar waar het gaan en staan en wel en wee van vele burgers bekend is bij onze Overheid, weten we weinig tot niets van buitenlandse burgers, regeringen en staatshoofden met hun intieme politieke agenda's. Toch zijn wij als land bijzonder goed van vertrouwen, daar waar het gaat om onze vrienden buiten de landsgrenzen, immers we minimaliseren ons leger. De vraag rijst echter: hoe kunnen wij eigenlijk een goed bondgenoot zijn met een minimaal leger? Is de bureaucratie als hierboven beschreven werkelijk een oplossing? Een piepklein leger blijkt voor Nederland geen probleem want wij zijn immers neutraal en dus is een leger niet echt nodig. Het kost bovendien veel geld en er moet bezuinigd worden. Het beschikbare geld stoppen we liever in het screenen van de Nederlandse burger. Deze situatie heeft zich al eerder voorgedaan. Bijvoorbeeld in de jaren veertig. Nederland was toen ook neutraal. De bittere realiteit is echter dat Nederland werd geannexeerd en deportaties verliepen vlot, dankzij de punctuele administratie van de Overheid.

Een zelfde soort probleem speelt zich momenteel op een ander vlak af, namelijk in de EU. De EU-landen zitten ogenschijnlijk samen in hetzelfde schuitje. Maar toch is/zijn er altijd een, of meerdere, hardste schreeuwer(s), en soms is er sprake van een land dat op dat moment het meeste geld heeft en dat daarom uiteindelijk aan het langste eind trekt. De vraag die wij ons iedere keer zullen moeten stellen is aan welke kant van het touw onze Nederlandse voortrekkers staan: het kortste einde of het langste eind.

Bondgenootschap zonder of met een zeer klein leger is een utopie, net zo goed als het volledig administreren van alle burgers. Dit komt neer op bestandsvervuiling. We zijn immers op zoek naar boefjes en terroristen. Boefjes zijn pas boefjes als hier Rechtspraak over is geweest waarna vervolgens een strafblad wordt opgemaakt. De rest is flauwekul.

Gepubliceerd in Columns
Pagina 3 van 4

Onze Partners

logo Voys Privacyfirst
logo greenhost
logo platfrm
logo AKBA
logo boekx
logo brandeis
 
banner ned 1024px1
logo demomedia
 
 
 
 
 
Pro Bono Connect logo 100
IIR banner

Volg ons via Twitter

twitter icon

Volg onze RSS-feed

rss icon

Volg ons op LinkedIn

linked in icon

Volg ons op Facebook

facebook icon