Is er toekomst voor de anonieme blauwe parkeerschijf?

Op 28 juli as. dient bij de Raad van State het hoger beroep van de heer Gilles Ampt tegen de Autoriteit Persoonsgegevens. De aanleiding is het feit dat de gemeente Wageningen begin 2020 kentekenparkeren invoerde om maximaal een uur gratis te parkeren in een deel van het centrum. Navraag bij de gemeente leerde dat de gangbare blauwe parkeerschijf niet wordt geaccepteerd. Kentekenregistratie is dus verplicht gesteld zonder dat er een anoniem alternatief wordt geboden. Het unieke van de zaak is dat het hier niet gaat om betaald parkeren, maar om gratis parkeren.

Zes jaar procederen

De heer Ampt heeft als bewoner van de gemeente Wageningen de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) betrokken omdat hij als gecertificeerde privacy professional de rechtmatigheid van de verwerking van persoonsgegevens door de gemeente conform de AVG in twijfel trok. In opeenvolgende procedures heeft dit niet geleid tot het door hem gewenste resultaat. De zaak van de heer Ampt wordt gesteund door Privacy First.

Bescherming van de belangen van burgers

De inzet van de zaak is vanwege de tot dusver opgebouwde jurisprudentie groter geworden dan enkel deze gemeente en enkel het kentekenparkeren en de acceptatie van de blauwe parkeerschijf. In deze zaak gaat het ook om de verplichting dat de verwerkingsverantwoordelijke (gemeente) een privacy impact assessment laat uitvoeren en redelijke anonieme alternatieven voor de verwerking meeneemt in haar uitvoeringsbeleid. Aan dit alles heeft het ontbroken en er is niet op gehandhaafd door de AP.

Bovenal gaat het hier om de wijze waarop de AP haar toezichtstaak uitvoert. In de ogen van de heer Ampt maakt de AP zich hier veel te gemakkelijk vanaf. Dit is een manco in de adequate bescherming van de belangen van burgers daar waar de overheid persoonsgegevens verwerkt.

Gegevens van de zaak

  • Raad van State afdeling Bestuursrechtspraak, zaaknummer 202304226/1/A3
  • Zittingsdatum: maandag 28 juli 2025 11.00u

Media

De Gelderlander 24 februari 2023: Toch kenteken invoeren bij ‘gratis’ parkeren? Wageninger stapt boos naar de rechter
Netkwesties 20 juli 2025: Peters Privacyjournaal week 29, 2025: Anoniem parkeren
Binnenlands Bestuur 21 juli 2025: Gratis parkeren op kenteken inbreuk op privacy?
Omroep Gelderland 26 juli 2025: Gilles wil anoniem kunnen parkeren en stapt daarom naar Raad van State
De Gelderlander 27 juli 2025: Kentekenparkeren versus de blauwe kaart: Wageningse privacy-strijd nu bij Raad van State

Update 19 februari 2026

Op 28 januari jl. heeft de Raad van State uitspraak gedaan in deze zaak van de anonieme blauwe parkeerschijf als alternatief voor een uur gratis kenteken-parkeren. Alle drie de beroepsgronden zijn helaas afgewezen.

Gilles Ampt die deze zaak tegen de Autoriteit Persoonsgegevens heeft aangespannen zegt: “Het meest verbazingwekkende van de uitspraak is dat de Raad van State de feiten van de zaak niet goed op een rij heeft gekregen. In het beroepsschrift stond helemaal uitgeschreven hoe alle gegevens van parkeerders veel langer worden bewaard dan de gemeente beweert. Met publiek toegankelijke bronvermeldingen en al.” Wat is het geval?

De gemeente bewaart de parkeergegevens weliswaar maar 48 uur in de parkeerautomaten, maar het Nationale Parkeerregister (NPR) bewaart alle parkeergegevens in opdracht van de gemeente 90 dagen (3 maanden) alvorens de gegevens te anonimiseren en de volle 7 jaar te bewaren (zijnde de wettelijke bewaartermijn van fiscale gegevens).

Ampt vervolgt: “Tijdens de zitting heeft de Raad van State niet de moeite genomen deze actief gesignaleerde en gedocumenteerde discrepantie op te helderen. De Raad van State heeft kennelijk haar eigen ongefundeerde conclusies getrokken. Dit heeft grote consequenties voor de beroepsgronden.

Doordat de verwerking voor de parkeerders niet transparant en voorspelbaar is, is de wettelijke grondslag voor de verwerking juridisch aanvechtbaar. Evenzo betekent dit naar de letter van de AVG dat er sprake is van stelselmatige monitoring van locatiegegevens. De consequentie hiervan is dat er dan sprake is van een verplichting van de verwerkingsverantwoordelijke gemeente om een privacy impact assessment (DPIA) uit te voeren. Tot op de dag van vandaag is dat niet gebeurd.”

En de blauwe parkeerschijf? De Raad van State presteert het om in de uitspraak te verwijzen naar de parkeermogelijkheid met een blauwe parkeerzone op 3 minuten loopafstand van de parkeerterreinen met kentekenparkeren. Niet heel handig en reëel als je in het groot boodschappen inslaat, de casus waar tijdens de zitting uitgebreid over is gesproken. Al met al een onnavolgbare en teleurstellende uitspraak. Gilles Ampt beraadt zich nog op eventuele vervolgstappen.

Update 26 maart 2026

Gilles Ampt heeft op 23 maart jl. bij de Raad van State een klacht ingediend over de uitspraak. De klacht betreft het gegeven dat de Raad van State de feiten van de gegevensverwerking niet goed op een rij heeft gekregen terwijl die duidelijk op tafel lagen. Dit heeft grote gevolgen gehad voor twee van de drie beroepsgronden. Tevens gaat de klacht in op het feit dat in de uitspraak het beroep op het EVRM (systematisch) is genegeerd. Dit is temeer bevreemdend daar het in deze zaak in de kern draait om het recht op anonimiteit in de publieke ruimte. Dit recht staat in deze tijd in toenemende mate voor iedereen onder druk. Het actuele maatschappelijke belang van deze zaak is door de Raad van State niet onderkend.

Update 28 april 2026

De toezichtstaak van de AP in deze zaak van Ampt en de rechterlijke uitspraken komen in een extra bijzonder daglicht te staan door de recente publicatie van de themastudie van de AP inzake scanauto’s voor parkeerhandhaving (9 april 2026), zie https://www.autoriteitpersoonsgegevens.nl/documenten/inzet-van-scanautos-voor-parkeerhandhaving

Het doel van de themastudie is geweest de praktijk en de impact van de inzet van scanauto’s in een tiental gemeenten te onderzoeken en daar conclusies en aanbevelingen aan te verbinden. Het rapport levert een aantal nuttige inzichten en aanbevelingen op. Eén van de gevolgen die de AP signaleert is dat bepaalde parkeerders systematisch en bovenmatig veel onterechte parkeerboetes krijgen opgelegd, zoals houders van een gehandicapten-parkeerkaart. Prima en volkomen terecht dat de AP onderzoek gedaan heeft naar dit fenomeen en de praktijkgevolgen voor burgers.

Het rapport van de themastudie van de AP beschrijft in hoofdstuk 2 (en 3) de praktijk van het kentekenparkeren en het controleproces. Daar staat duidelijk beschreven dat het NPR de basisregistratie is voor de controles op eventuele naheffingen van parkeerbelasting. Deze praktijk is ongeacht of de gemeente gebruik maakt van een scanauto. De situatie in de gemeente Wageningen valt hier ook onder. Dit betekent dat de AP in dit rapport de feitelijke verwerkingsslagen van de parkeergegevens wel volledig weergeeft daar waar de AP dat naliet tijdens hun toezichtstaak en als partij bij de gevoerde juridische procedures. Met andere woorden: de AP heeft in de zaak van Ampt meegeholpen de Raad van State op een verkeerd been te zetten.

Arrest van de Hoge Raad

Een andere belangwekkende ontwikkeling is de recente uitspraak van de Hoge Raad inzake de naheffing parkeerbelasting voor gratis parkeren in de gemeente Diemen (ECLI:NL:HR:2026:715 d.d. 24 april 2026). In het betreffende parkeergebied was kentekenregistratie verplicht ook bij aanvang van het gratis parkeren (maximaal 2 uur gratis). De zaak was aangespannen door iemand die er korter dan 2 uur had geparkeerd en zijn/haar kenteken niet had geregistreerd. Die kreeg tijdens een controleronde een naheffing parkeerbelasting opgelegd. De Hoge Raad heeft de naheffing ongegrond verklaard, de naheffing kwijtgescholden en de gemeente veroordeeld tot alle proceskosten.

Voor de Hoge Raad was de plaatselijke parkeerverordening allesbepalend. Die was niet waterdicht omdat de verplichting tot kentekenregistratie enkel bestond voor het voldoen van de parkeerbelasting. Gratis parkeren viel daar niet onder.

Een vergelijkbare situatie was er ook in de gemeente Wageningen toen Ampt zijn klacht en handhavingsverzoek bij de AP indiende (2019). Die zaak draaide overigens niet om een betwiste naheffing. Dezelfde omissie in de plaatselijke parkeerverordening m.b.t. het gratis parkeren heeft de AP geconstateerd tijdens het ingestelde onderzoek. De gemeente kreeg de gelegenheid deze omissie per ommegaande te herstellen. Dit is terstond gebeurd door een nieuw besluit van het college van de gemeente. Aansluitend daarop heeft de AP het besluit genomen op de klacht en handhavingsverzoek die betrekking hadden op de rechtmatigheid van de verwerking onder de AVG.

“Verandert dit arrest van de Hoge Raad iets aan de uitspraak van de Raad van State? Juridische experts mogen het zeggen. In ieder geval heeft de Hoge Raad in dit arrest niet gekeken naar de rechtmatigheid van de verwerking onder de AVG en het EVRM omdat dat niet tot inzet van de zaak was gemaakt”, aldus Gilles Ampt.